Zo kun je mij bereiken - PCM in de klas

  Geplaatst op 17 januari 2019

Legemaat, M. (2018). Zo kun je mij bereiken - PCM in de klas.
Geraadpleegd op 19-11-2019,
van https://wij-leren.nl/zo-kun-je-mij-bereiken-PCM.php

  >> Zo kun je mij bereiken direct bestellen.

Process Communication is ‘in’. Steeds meer scholen zien de praktische bruikbaarheid van het Process Communication Model (PCM). Training over de basisprincipes van dit model vergroot zelfinzicht en helpt in het beter contact maken met de ander. Overgewaaid uit Amerika en gebaseerd op concepten van Dr. Taibi Kahler is het dé theorie van dit moment die kan helpen relatieprocessen te verbeteren en echt contact te maken.  Het boek ‘Zo kun je mij bereiken’ van Patricia Antersijn en Angelique van Hest is een praktische handleiding om PCM toe te passen in je klas en op school.

Persoonlijkheidstypen

Ieder kind is anders en elke klas kent een diversiteit aan persoonlijkheidstypen.Elk persoonlijkheidstype is te herkennen aan een kenmerkende aanpak, stressgedrag en motiveringsgedrag. Hoe handig is het dus als je van je leerlingen weet welk persoonlijkheidstype het meest bij hen past en op welke manier je hen het beste kunt motiveren en bereiken.

PCM geeft de leerkracht handvatten om af te stemmen op elke leerling en een helder onderscheid te maken tussen wie ze zijn en wat ze aan gedrag laten zien.

Allereerst is het belangrijk dat de leerkracht weet wat zijn eigen (voorkeurs)gedrag is in communicatie. Hiervoor kan hij een gevalideerde digitale vragenlijst invullen en eventueel met een coach bespreken.
Volgens Taibi Kahler heeft iedereen kenmerken van zes duidelijk herkenbare persoonlijkheidstypen. In elk mens schuilt iets van de Harmoniser, de Gestructureerd Denker, de Doorzetter, de Dromer, de Rebel en de Promotor. Iedereen heeft van elk persoonlijkheidstype iets, maar de mate waarvan is per persoon verschillend. Ook de opbouw en volgorde van de persoonlijkheidstypen verschilt per persoon. Hoe ons ‘persoonlijkheidshuis’ is opgebouwd bepaalt hoe we reageren, wat onze behoeftes zijn en welk stressgedrag we laten zien als onze behoeften niet vervuld worden.

Elk type heeft zijn sterktes en zwaktes; er is geen sprake van beter of slechter.

Elk type heeft zijn eigen voorkeur om op een bepaalde manier te communiceren. Daarom: om de ander te laten horen WAT je zegt, is het belangrijk af te stemmen HOE je het zegt.
Ieder individu heeft zijn eigen persoonlijkheidshuis: dit kun je je voorstellen als de verschillende persoonlijkheidstypen waar je van elk wat van hebt. Op de basis van je huis voel je je het meest thuis en op die manier maak je het gemakkelijkst contact met de wereld om je heen.

Zes typen

De zes persoonlijkheidstypen zijn:

  1. Harmoniser. Dit zijn mensen met veel gevoel, warmte en meeleven. Zij bekijken de wereld door de bril van hun emoties. Ze houden van mensen en willen zelf graag aardig gevonden worden. Ze zorgen graag voor anderen en vinden het fijn als mensen hen waarderen. Onder leerkrachten zijn veel Harmonisers.
  2. Gestructureerd denker: Zij nemen de wereld waar door mensen en dingen te identificeren en categoriseren. Ze zijn georganiseerd en hebben veel verantwoordelijkheidsgevoel. Voor hun heldere ideeën ontvangen ze graag waardering.
  3. Doorzetter: Zij nemen de wereld waar door de bril van hun meningen; ze nemen informatie op en vormen over alles en iedereen snel een oordeel. Ze houden van waarden en normen en hun missie is uit anderen het beste te halen, daarom zijn veel leerkrachten doorzetters. Of ze aardig gevonden worden is voor hen van minder belang, zolang hun inzet maar gewaardeerd wordt.
  4. Dromer: Rustig, bedachtzaam, fantasierijk en reflectief. Graag horen ze wat van hen verwacht wordt en willen vervolgens alleen zijn om het uit te voeren. Ze zijn rustig, bedachtzaam en fantasierijk. Door reflectie nemen ze informatie op. Ze houden van sturing. Ze hebben tijd nodig voordat ze tot actie overgaan.
  5. Rebel: Een rebel wil graag plezier hebben, is spontaan, speels, humorvol, creatief. Door de bril van hun reacties nemen ze de wereld op. Ze reageren sterk in voor- en afkeuren op wat er om hen heen gebeurt. Ze zijn energiek en houden van spontaniteit en creativiteit. Hun communicatie verloopt via humor.
  6. Promotor: Vindingrijke, actieve figuren met een groot aanpassingsvermogen. Ze nemen de wereld waar door dingen te laten gebeuren en dingen te ervaren. Ze houden van spanning en communiceren direct. Ze reageren op directe beloningen en resultaten.

Iedereen heeft het vermogen de taal van elk persoonlijkheidstype te spreken, omdat iedereen iets van elk persoonlijkheidstype heeft. Maar omdat je het best de talen van je basis persoonlijkheidstype spreekt, vergt het veel energie om de talen van ‘hogere verdiepingen’ te spreken.
Vaak maken mensen een faseverandering mee gedurende hun leven. Zij krijgen andere psychologische behoeften en gaan anders om met distress. Verder blijven veel aspecten van hun persoonlijkheid hetzelfde.

Motivatie

Elk van de bovengenoemde typen raakt op een andere manier gemotiveerd:

  1. Harmoniser: persoonlijke erkenning, comfortabele omgeving
  2. Gestructureerd denker: erkenning voor denkvermogen en harde werken
  3. Doorzetter: erkenning voor werk en overtuigingen
  4. Dromer: alleen zijn om te kunnen reflecteren
  5. Rebel: (speels) contact, leuke dingen
  6. Promotor: spannende dingen, uitdaging

Het is belangrijk om het juiste communicatiekanaal te gebruiken om leerlingen te bereiken: Het directieve kanaal, het vragende kanaal, het zorgzame kanaal, het emotieve of speelse kanaal.

Distress

Leerlingen raken in distress als aan hun behoeften niet voldaan wordt. De uitdaging voor de leerkracht is distress te voorkomen en emotioneel welzijn te bevorderen.

  1. Eerstegraads distress komt veel voor en is niet ernstig.
  2. Tweedegraads distress uit zich soms in verstoringen van de les (agressie, schreeuwen) of wegkruipen en blokkeren.
  3. Derdegraads distress laat bij elk type leerling hetzelfde gedrag zien: leerlingen worden lusteloos en onverschillig en verliezen hun interesse in school of in het leven.

Voor elk persoonlijkheidstype worden tips gegeven wat werkt en met welke passende interventies je distress kunt voorkomen.

Leerkracht in distress

Maar hoe blijf je als leerkracht zélf uit distress? Er zijn zoveel stressoren in het onderwijs tegenwoordig zoals beoordelingen, gebrek aan tijd, toenemende prestatie-eisen, verschillende soorten leerlingen die extra onderwijsbehoefte/aandacht nodig hebben, enzovoort.
Met verschillende ervaringsverhalen en tips voor elk persoonlijkheidstype kun je aan de slag om zelf als leerkracht distress te verminderen.

Voor leerkrachten is het extra belangrijk om hun motivatiebehoeften vervuld te krijgen om zo voldoende energie te hebben om het lesgeven te individualiseren.

Het slot van dit boek geeft handvaten om met PCM aan te sluiten bij het leerproces van alle leerlingen. Belangrijk is dat je bij de voorbereiding van een les helder hebt hoe je met deze les de behoeften van alle leerlingen kunt vervullen:

  1. Hoe geef ik persoonlijke erkenning aan de Harmoniser?
  2. Hoe geef ik erkenning voor werk en hoe breng ik structuur aan voor de Gestructureerd Denker?
  3. Hoe zorg ik dat de taak waardevol is voor de Doorzetter?
  4. Hoe maak ik het leuk voor de Rebel?
  5. Hoe bouw ik reflectie-tijd in voor de Dromer?
  6. Hoe zorg ik voor actie voor de Promotor?


Het boek sluit af met een 100+ lijst met complimenten op maat voor alle persoonlijkheidstypen. Bijvoorbeeld:

  • Harmoniser: Ik mag je graag (zorgzame toon)
  • Gestructureerd denker: Dat is correct (neutrale feitelijke toon)
  • Doorzetter: Goed idee! (neutrale feitelijke toon)
  • Dromer: Goed (rustige directe toon)
  • Rebel: Wauw! (opgewekte toon)
  • Promotor: Goed gedaan (opgewekte toon)

Recensie:

Een leuk, leerzaam boek dat de materie van Process Communication helder uitlegt. Het boek is vlot en laagdrempelig geschreven. De uitleg gaat steeds samen met (fictieve) ervaringsverhalen die maken dat het makkelijk weg leest. Soms zijn deze verhalen een beetje stereotiep: in de werkelijkheid van alle dag zijn niet alle karakters zo duidelijk herkenbaar als Dromer, Harmoniser of anders. Toch zal elke leerkracht in zijn klas bepaald gedrag herkennen. Mooi als je dan in je communicatie kunt aansluiten bij dat gedrag!

Door de aandacht voor de rol van leerkracht is het ook een boek dat bezint op je eigen functioneren: wie ben ik als leerkracht? Wat motiveert mij het meest? Wat doe ik als ik in stress raak en hoe kom ik daar uit?

Kortom, een aanrader voor iedereen die meer wil met PCM en die zijn leerlingen beter wil bereiken.

N.a.v. Zo kun je mij bereiken, Patricia Antersijn, Angelique van Hest, 2e druk, Augustus 2015, Paperback, 198 pagina's ISBN 9789491472824

Legemaat, M. (2018). Zo kun je mij bereiken - PCM in de klas.
Geraadpleegd op 19-11-2019,
van https://wij-leren.nl/zo-kun-je-mij-bereiken-PCM.php

Gerelateerd

Roos van Leary -1-
Roos van Leary - uitleg - test - gebruik
Arja Kerpel
Motivatiewaaier; leraren kunnen inspireren
Ongemotiveerde leerlingen zijn ook gemotiveerd
Ivo Mijland
Weerstand in begeleidingsgesprekken
Weerstand? Meeveren!
Ivo Mijland
Luisteren naar jongeren
Communiceren met jongeren
Ingrid van Essen
Interventies gedragsproblemen
Interventie bij gedragsproblemen - De Eerste Stap
Monique Baard
Autisme en communicatie
ASS / Autisme en communicatie
Inge Verstraete
Orde en grenzen
Orde en grenzen. Het aandeel van de leerkracht in de wanorde.
Henk Galenkamp
Communicatie in school
Goede communicatie in een school
Jan Jutten
Talenten herkennen en ontwikkelen
Talenten herkennen en ontwikkelen: een hele uitdaging!
Nadine van der Hart
Teach like a Champion
Teach like a Champion - 62 technieken om leerlingen te laten excelleren
Arja Kerpel
Ik heb ook wat te vertellen
Ik heb ook wat te vertellen! - Communiceren met pubers en adolescenten
Helèn de Jong
Luister je wel naar mij?
Luister je wel naar mij? - Tips voor gespreksvoering met kinderen
Arja Kerpel
Temperamentvolle kinderen
Temperamentvolle kinderen - Tips om deze kinderen te begeleiden
Arja Kerpel
Roos van Leary -2-
Werken met de Roos van Leary - boek over communicatie in het team
Arja Kerpel
Sturen op autonomie
Sturen op autonomie - Transactionele analyse voor het onderwijs
Nelleke Herrewijnen


Inschrijven nieuwsbrief

Inschrijven nieuwsbrief



Inschrijven nieuwsbrief

Pedagogisch klimaat in een video van één minuut uitgelegd
Pedagogisch klimaat in een video van één minuut uitgelegd
redactie
Effect financieel onderwijs op gedrag studenten
Omgaan met geld: heeft onderwijs hierover effect?
Inzet onderwijsassistenten
Hoe zet je onderwijsassistenten rendabel in?
Effecten van duobaan op leerlingen
Duobaan: wat zijn de effecten voor leerlingen?
Emotieregulatie bij escalerend leerlinggedrag
Dreigende escalatie: wat helpt jou op zo'n moment als leerkracht?
Sportbeleving na shuttlerun
Shuttle Run test: worden leerlingen daar fitter van?
Talentontwikkeling bij multidiversiteit
Hoe zorg je dat leerlingen die minder goed mee komen het toch leuk vinden op school?
Theorie als bijdrage aan positief klasklimaat
Helpt theorie bij het vormen van een positief klasklimaat?
Invloed wisselende leerkrachten op jonge kind
Wisselende leerkrachten op één dag: heeft dat invloed op het welbevinden?
Verhindert werkdruk docenten in mbo goed onderwijs?
Verhindert werkdruk van docenten in mbo goed onderwijs?
Onderwijs aan gestresste leerlingen in instelling
Leerlingen onder stress: direct onderwijs geven of even wachten?
Emotionele processen leraren
Lesgeven en emotionele processen bij leraren: transactionele verbanden met welzijn van leraren en functioneren van leerlingen
Sociaal klimaat po
Invloed sociaal klimaat op ontwikkeling van sociale competenties in het basisonderwijs
Passende professionalisering
Passend onderwijs vraagt om passende professionalisering
Professionele ontwikkeling docenten
Professionele ontwikkeling van docenten in het MBO door de lens van de psychologie
Leraren middelbaar beroepsonderwijs
Professionele ontwikkeling van leraren in het middelbaar beroepsonderwijs
[extra-breed-algemeen-kolom2]




Zo kun je mij bereiken



Inschrijven nieuwsbrief



Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.