Rankinglijst scores eindtoets verwerpelijk

Machiel Karels

Directeur Wij-leren.nl | onderwijsadviseur bij De lerende school

  

machiel@wij-leren.nl

  Geplaatst op 21 december 2017

Karels, M. (2014). Rankinglijst Cito-scores eindtoets verwerpelijk.
Geraadpleegd op 18-10-2018,
van https://wij-leren.nl/publicatie-cito-resultaten.php

Publicatie resultaten eindtoets leidt af van de werkelijkheid

Met het publiceren van eindtoetsresultaten op rankinglijsten creëer je schijninformatie, doe je scholen tekort, misbruik je middelen en stimuleer je een eenzijdige focus op harde cijfers.
 
Als je van elk autotype de maximumsnelheid registreert en er een ranglijst van publiceert, begrijpt iedereen dat je het dan maar over een zeer beperkt deel van de autokwaliteit hebt.
 
Op de een of andere manier werkt dat bij het publiceren van toetsscores van scholen toch anders. Dan wordt aan zo’n getal vaak veel waarde gehecht en wordt er al snel gesproken over goede en slechte scholen.

Totaalbeeld belangrijk

Terecht dat scholen hiertegen in verzet komen. Je kunt de kwaliteit van een school pas goed beoordelen als je een totaalbeeld hebt. Een totaalbeeld is een overzicht van de kwaliteitsaspecten met hun onderlinge samenhang. Een totaalgemiddelde van de eindtoetsgegevens in één getal is dan precies niet wat je hebben moet.
 
Als je met schooldirecteuren spreekt, is vrijwel iedereen een voorstander van transparantie over de kwaliteit van de school. Maar dan moet er wel een totaalbeeld gegeven worden en niet een getalsmatig deelaspect wat schijninformatie geeft. Een dergelijk getal bevordert daarnaast de eenzijdige focus op gemakkelijk meetbare resultaten, terwijl daar de scholen maar zeer ten dele voor bedoeld zijn.

"​Onderwijskwaliteit moet je beoordelen op een totaalbeel en niet op een getalsmatig deelaspect wat schijninformatie geeft."

Oneigenlijk gebruik

Daarbij komt dat de eindtoets bedoeld is voor het onderbouwen van de schoolkeuze van de leerling. Publicatie van deze informatie als kwaliteitsaspect is dus oneigenlijk gebruik van deze toets en is alleen al om die reden afkeurenswaardig.
 
Vervolgens is het zo dat afwijkende resultaten van enkele leerlingen een verschuiving van honderden posities op de ranglijst tot gevolg kunnen hebben, geeft Cito in een verklaring aan. Dit is uiterst frustrerend voor scholen en de verleiding van overtrokken aandacht voor het oefenen van de toets wordt daarmee alleen maar groter.
 
Als je als scholenveld meer transparantie wilt in het beoordelen van de kwaliteit van scholen, moet daar een onafhankelijke organisatie over gaan. En dan moet er in overleg met de scholen een totaalbeeld geboden worden. Een dergelijk initiatief moet niet op ad-hoc-basis van een TV-zender komen. Een initiatief als Vensters voor Verantwoording PO is zo'n platform waarop de kwaliteit van scholen inzichtelijk wordt.

"​De eindtoets is bedoeld voor het onderbouwen van de schoolkeuze, niet voor het meten van de onderwijskwaliteit."

Schoolprofiel en kernwaarden

Als scholen met elkaar vergeleken worden, bijvoorbeeld op een onafhankelijk platform, moeten de harde cijfers ingebed zijn in het totaalbeeld van de school. Er moet minimaal ruimte zijn voor informatie over vragen als: “waar staat de school voor?”, “op welke doelgroep richt de school zich?” “welke kernwaarden vindt de school belangrijk?” “welke doelstellingen hanteert de school?”, “Hoe werkt de school aan de doelstellingen?”. En zo is er nog veel meer te bedenken.
 
Om weer bij het beeld van de auto terug te komen: U heeft er niets aan als de autokeuring bestaat uit het controleren of de auto z’n maximumsnelheid nog haalt. Want hoe zit het met bijvoorbeeld de remmen? Je hebt pas een veilig gevoel als er een totaaloverzicht middels een APK-standaard wordt gegeven. Het RTL-initiatief van een rankingslijst lijkt dus sympathiek, maar de ouders die een goede school zoeken, zijn er niet mee geholpen. Een platgeslagen eindcijfer zegt weinig over de toegevoegde waarde die een school gedurende acht jaar heeft geleverd.
 
Daarom moet er niet voor publicatie van eindtoetsscores middels ranglijsten gekozen worden, maar er moet gebruik gemaakt worden van een evenwichtig en onafhankelijk platform waar de kwaliteitsaspecten in onderlinge samenhang gepresenteerd worden.

"Een platgeslagen eindcijfer zegt weinig over de toegevoegde waarde die een school gedurende acht jaar heeft geleverd."

P.S.
Wat de publicatie van ranglijsten van toetsscores een beetje een vreemd smaakje geeft, is het volgende: RTL heeft een 20% belang in Squla, een programma om leerstof te oefenen met behulp van Cito toetsvragen. Zie http://www.emerce.nl/nieuws/rtl-ventures-neemt-belang-squla
Met de ene hand de scholen angst aanjagen en met de andere hand geld incasseren om ze voor toetsen te laten oefenen. Zie ook: Rankinglijst scholen is perverse prikkel in het onderwijs.

Verder kijken

Karels, M. (2014). Rankinglijst Cito-scores eindtoets verwerpelijk.
Geraadpleegd op 18-10-2018,
van https://wij-leren.nl/publicatie-cito-resultaten.php

Gerelateerd

Leeropbrengsten verhogen middels de Citotoetsen
Leeropbrengsten verhogen middels de Citotoetsen
De Citotoetsen komen er weer aan...
BCO Onderwijsadvies 
Marzano's Model voor Effectief Lesgeven
Marzano's Model voor Effectief Lesgeven
key-note van Robert Marzano
Bazalt | HCO | RPCZ 
Centrale eindtoets
Eindtoets basisonderwijs kiezen
Machiel Karels
Volgen van de ontwikkeling
Volgen van ontwikkeling: evalueren - normeren - LVS - rapportage
Arja Kerpel
Centrale eindtoets
Eindtoets basisonderwijs kiezen
Machiel Karels
Teaching to the test
De vicieuze cirkel van teaching to the test
Marjolein Zwik
Citoscore misverstanden
Meten is niet àlles weten
Teije de Vos
Testen voor het LVS
Testen voor het leerlingvolgsysteem
Teije de Vos
School profileren
Hoe zet je een basisschool in de markt?
Ronald Dulmers
Route 8 en IEP eindtoets
Wat valt er te kiezen naast de Centrale Eindtoets Basisonderwijs?
Gerdineke van Silfhout
Gevolgen verplichte eindtoets
Veel gestelde vragen over verplichte eindtoets, gevolgen po/vo
Gerdineke van Silfhout
Wij, de leraar
Wij, de leraar - Elk kind heeft een pedagogisch netwerk nodig
Arja Kerpel
Leraren hebben meer vakantie
Leraren hebben meer vakantie dan mensen die werken
Arja Kerpel
Leraren zijn net echte mensen
Leraren zijn net echte mensen -
Arja Kerpel
Onderwijsinspectie eindtoets
Visie van de onderwijsinspectie op de Cito eindtoets
Arnold Jonk
Verplichting Eindtoets ongewenst
Verplichting Centrale Eindtoets onnodig en onwenselijk
Teije de Vos
Eindtoets overbodig
Hoe de Cito-ranglijst duidelijk maakt dat de eindtoets overbodig is
Rijk van Ommeren
Verantwoordelijkheid nemen
Geef de leerkracht zijn vak terug!
Luc Stevens
Update Citonormen
Update van de Cito-normen: inflatie en desastreuze gevolgen
Marjolein Zwik










Ondernemerschapsvaardigheden in mbo-opleiding
Heeft aandacht voor ondernemerschapsvaardigheden in mbo-opleidingen resultaat?
Effect eindadvies basisschool
Eindadvies basisschool: wat doet dat met een kind?
Effect van RTTI®-model
Welk effect heeft het toepassen van het RTTI®-model op leerresultaten?
Effecten van formatief evalueren
Wat zijn de effecten van formatief evalueren?
Effectief en efficiënt formatief beoordelen
Formatief beoordelen: hoe effectief is dat?
Factoren die de Cito-eindtoets beinvloeden
Welke factoren spelen een rol bij de resultaten van de Cito-eindtoets of de centrale eindtoets PO?
Gestandaardiseerde toetsen in groep 1 en 2
Groep 1 en 2: wijzen gestandaardiseerde toetsen de weg?
Formatieve toetsing
Hoe kan het onderwijs met succes formatieve toetsing inzetten?
Voelen studenten VO zich klant?
Klantbeleving studenten VO: hoe breng je dat in beeld?
kwaliteitsbeleid en lerend vermogen
Welke relatie is er tussen kwaliteitsbeleid en lerend vermogen?
Resultaatverplichting toetsen motiveert mbo studenten
Resultaatverplichting of deelnameverplichting? Wat werkt beter?
Tekstbegrip en leerprestaties vmbo-lln
Welke relatie is er tussen (tekst)begrip en leerprestaties?
Tijdsbesteding aan onderwijsontwikkeling mbo
Onderwijsontwikkeling: hoeveel tijd kost het een mbo-docent?
meerwaarde woordenschat citotoetsen
Heeft het toetsen van de woordenschat meerwaarde voor de woordenschatontwikkeling?
Toetsen-leertrajecten
Gebruik van toetsen bij het plannen van leertrajecten
Formatief toetsen po
Selfassessment voor formatief toetsen van basisschoolleerlingen
Begrip door zelftoetsen
Beter begrip van informatie in teksten door zelftoetsen
Leren met zelftoetsen
Samenhang expertiseniveau leerling bij leren met zelftoetsen
Leren van teksten
Zelftoetsen voor het effectiever leren van teksten
Sturen kwaliteit po
Ongemak van Autonomie: Sturen van onderwijskwaliteit in het primair onderwijs
Feedback prestaties
Feedback bij automatisch gegenereerde prestatiegegevens van leerlingen
Evaluatie groep 3 po
Verbetering evaluatie rekenonderwijs in groep 3 basisschool
Computer Adaptieve Oefentoetsen
Onderwijsdifferentiatie met Computer-Adaptieve Oefentoetsen met docentenfeedback
Samenstelling klas
Samenstelling van de klas en cognitieve en sociaal-emotionele uitkomsten
[extra-breed-algemeen-kolom2]




Publicatie eindtoets



Inschrijven nieuwsbrief

Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.