Uitdagend rekenmateriaal voor goede rekenaars

Machiel Karels

Directeur Wij-leren.nl | onderwijsadviseur bij Wij-leren.nl

  

  Geplaatst op 9 december 2021

Versnellen bij rekenen?

Als je de lesstof steeds beter afstemt op het leertempo van de leerlingen, gaan ze hoe dan ook versnellen in de rekenstof. Wat doe je dan als deze leerlingen de groep 8 leerstof doorgewerkt hebben? Laat je ze dan met wiskundestof uit het VO beginnen?

Als je de leerstof meer afstemt op het niveau en het leertempo van de leerlingen, ontkom je er nauwelijks aan dat leerlingen gaan vertragen of versnellen. En op zich is dat ook niet zo’n probleem, want je sluit daarmee aan bij de competentiebeleving van de leerlingen en dat is wezenlijk voor hun motivatie. En uiteindelijk zal dus iedere leerling daardoor beter presteren.

Hoe je groepsdoorbrekend werken op niveau implementeert, kun je lezen in het artikel ’10 vragen over groepsdoorbrekend werken’.

Goed rekenonderwijs

‘De leerstof doorgewerkt hebben’ klinkt echter vrij productgericht: de lesstof moet af. En dat is niet persé de doelstelling van het rekenonderwijs. Vanuit die optiek kun je er beter voor kiezen om de leerstof telkens te verrijken met uitdagende en praktische opdrachten.

Voordelen uitdagend rekenmateriaal

Als je leerlingen met uitdagend en verrijkend rekenmateriaal aan het werk laat gaan, heeft dat de volgende voordelen:

  • De leerstof is dan betekenisvol voor de leerlingen en dat is wezenlijk voor hun betrokkenheid en voor het beklijven van de lesstof.
  • Ze kunnen hun capaciteiten er echt op uitleven. Het komt tegemoet aan hun mogelijkheden en ook dat is belangrijk voor hun motivatie.
  • Ze gaan minder in vliegende vaart door de lesstof heen en er ontstaat dus een minder grote kloof met de andere leerlingen. Op zich is dit niet zo’n belangrijk punt, maar het is organisatorisch wel wat lastiger als leerlingen al in een heel pril stadium met de lesstof van groep 8 klaar zijn.
  • Het sluit didactisch aan bij het feit dat het rekenonderwijs sterk handelend en betekenisvol en samenhangend moet zijn voor een goed begrip en voor de transfer naar het dagelijkse leven.
  • Daarnaast kunnen leerlingen dit type opdrachten ook gezamenlijk doen, zodat het ook nog goed is voor hun samenwerkingsvaardigheden, onderzoekend gedrag, doorzettingsvermogen etc.

Veel (digitale) methodieken geven al handvatten voor een dergelijke verdieping. Als die er binnen de gebruikte methode niet is, kan er ook gebruik gemaakt worden van specifieke methodieken voor meerbegaafde leerlingen.

In kleine groepjes werken aan uitdagende opdrachten is ook goed voor samenwerkingsvaardigheden, onderzoekend gedrag, beurtgedrag, communicatie en dergelijke belangrijke vaardigheden.

Criteria verrijkingsstof

Kinderen die snel klaar zijn met hun werk, moeten niet 'bezig gehouden worden'. Verrijking en verdieping is duidelijk wat anders dan 'meer van hetzelfde'. Goede verrijkingsstof voldoet aan de volgende kenmerken:

  1. Het daagt uit en doet een beroep op de creativiteit
  2. Het bevat veel open opdrachten
  3. Het heeft een hoog abstractieniveau en een hoge mate van complexiteit
  4. Het moet meerwaarde hebben t.o.v. de reguliere lesstof
  5. Het stimuleert een onderzoekende houding
  6. Het doet een beroep op zelfstandigheid
  7. Het nodigt uit tot reflectie
  8. Het doet een beroep op metacognitieve vaardigheden
  9. Het lokt interactie uit.

Verrijkingswerk voor snelle leerlingen moet structureel ingezet worden, zodat het geen hap-snap-werk of bezigheidstherapie wordt.

Suggesties materialen verrijkingsstof

Hieronder staan een aantal materialen of methodieken die bedoeld zijn voor goede rekenaars.

Somplextra

Somplextra is speciaal ontwikkeld voor intelligente en begaafde leerlingen of leerlingen met een talent voor wiskunde in groep 6, 7 en 8.
Website: Somplextra

Rekentijgers

Rekentijger biedt verdiepingsstof voor de snellere rekenaars in groep 3 t/m 8.
Website: Rekentijgers

Acadin

Acadin is een digitale leeromgeving voor talentvolle, meer- en hoogbegaafde leerlingen in het primair onderwijs (groep 1-8). Een omgeving die is gevuld met interessante en uitdagende leeractiviteiten over allerlei onderwerpen. Speciaal geselecteerd om het leren op school voor deze kinderen te verrijken. Acadin helpt leerkrachten leerlingen te prikkelen met uitdagende leerstof waar ze hun tanden in kunnen zetten, maar ook met korte opdrachten voor de laatste 10 minuten van de les.
Website: Acadin

Rekenkundig

Rekenkundig is een nieuwe serie werkboeken voor verdieping en verrijking van rekenen en studievaardigheden. Voor leerlingen die graag rekenen is Rekenkundig een echte uitdaging. Rekenkundig is gemaakt voor zelfstandig werken en geschikt als aanvulling op de reguliere methodes. Rekenkundig is voor de hele klas en in het bijzonder voor de hoogbegaafde en begaafde leerlingen die uitdaging zoeken in rekenen en wiskunde. Er is een werkboek beschikbaar voor groep 3 t/m 8.
Website: Rekenkundig

Kien rekenen

Kien rekenen doet een groot beroep op de rekenvaardigheid van kinderen. Ze vergroten hiermee hun probleemoplossend vermogen. De opdrachten onderscheiden zich van die in reguliere methodes, maar lopen niet vooruit op de lesstof.
Website: Kien rekenen

Stenvert Rekenmeesters

De Stenvert Rekenmeesters bieden talrijke prikkelende opdrachten, zoals magische vierkanten, geheimschriften, bijzondere puzzels, grappige en slimme getallenreeksen en kansberekeningen. De Rekenmeesters zijn zeer geschikt voor zelfstandig werken. Elk blok bevat 30 uitdagende taken. Het bijbehorende toelichting en antwoordenblok is apart verkrijgbaar.
Website: Stenvert Rekenmeesters

RekenXL

REkenXL is een complete aanpak voor groep 3 t/m 8 met pittige rekenwiskundige projecten voor een heel schooljaar. RekenXL is eenvoudig naast de reguliere rekenmethode in de klas te gebruiken, maar de projecten zijn ook ideaal voor reken-plusklassen.
Website: RekenXL

Plustaak rekenen

Plustaak is bestemd voor de beste rekenaars, ongeveer 10 tot 25% van de kinderen in een groep. De opdrachten in Plustaak lopen níet vooruit op de leerstof maar bieden een verbreding en verrijking van het aanbod in de reguliere methode.
Website: Plustaak rekenen

Vierkant Wiskunde

Vierkant voor wiskunde geeft diverse werkboeken uit voor verschillende doelgroepen.
Website: Vierkant Wiskunde

Overige ideeën

Als je even wat hap-snap materiaal zoekt, kan je vaak op Pinterest ideeën vinden als je bijvoorbeeld zoekt op ‘uitdaging rekenen’.
Programmeren is erg leerzaam. Je leert onder anderen logisch denken en vooruit denken. Dat kan gratis, al vanaf 6 jaar bij Studio.code.orgScratchJr en Scratch.

Heb je aanvullingen of andere feedback op dit artikel? Neem contact op met de auteur middels de contactgegevens bovenaan het artikel.

Gerelateerd

cursus
Spelend werken aan rekendoelen in groep 1-2
Spelend werken aan rekendoelen in groep 1-2
Kennis van didactiek voor sterk rekenonderwijs
Medilex Onderwijs 
Groepsdoorbrekend werken
10 vragen over de implementatie van groepsdoorbrekend werken bij de basisvakken.
Machiel Karels
Van methodeslaaf naar didactisch expert
Van methodeslaaf naar didactisch expert.
Machiel Karels
Schaf leerstofjaarklas af
Schaf leerstofjaarklas af!
Ton Mooij
Anders organiseren
Onderwijs anders organiseren? 7 aanbevelingen voor een zorgvuldige implementatie
Machiel Karels
Kindgericht onderwijs
Kindgericht onderwijs in een lerende school
Machiel Karels
Homogeen of heterogeen groeperen
Homogeen en heterogeen groeperen bij ontwikkelingsgericht onderwijs
Dolf van den Berg
Beter rekenonderwijs
Op weg naar beter rekenonderwijs
Dolf Janson
Leren anders organiseren
Leren anders organiseren
Machiel Karels


Inschrijven nieuwsbrief

Inschrijven nieuwsbrief



Inschrijven nieuwsbrief

Hoogbegaafdheid in een video van één minuut uitgelegd
Hoogbegaafdheid in een video van één minuut uitgelegd
redactie
Goed leren rekenen op de basisschool: Tjipcast 005
Goed leren rekenen op de basisschool: Tjipcast 005
redactie
Onderwijsbehoeften van sterke rekenaars
Hoe geef je sterke rekenaars wat ze nodig hebben aan uitdaging?
Waarde van intelligentietests voor meten leerpotentieel
Wat is de toegevoegde waarde van intelligentietests?
Helpen ondersteuningskaarten bij dyslexie en rekenproblemen?
Zijn ondersteuningskaarten helpend bij dyslexie en rekenproblemen?
Werken met minder leerkrachten en kwaliteit behouden
Hoe kun je werken met minder leerkrachten en toch kwaliteit behouden?
Didactiek en werkvormen die hoogbegaafden stimuleren
Hoogbegaafden: hoe geef je hen wat ze nodig hebben?
Toetsing van rekenvaardigheden bij nt2 leerlingen
Leerlingen met een onvoldoende taalbasis: hoe toets je rekenvaardigheden?
Wat is goede leerkrachtbegeleiding voor hoogbegaafden?
Hoe begeleid je (hoog)begaafde leerlingen?
Het belang van vroegsignalering bij ontwikkelingsvoorsprong
Hoe belangrijk is het vroeg signaleren van een ontwikkelingsvoorsprong?
Factoren die de inzet van ICT effectiever maken in bo
Hoe verbeter je de effectiviteit van ICT-inzet in het primair onderwijs?
Eisen van EDI voor het leren van hoogbegaafden
Werkt Expliciete Directe Instructie (EDI) ook bij hoogbegaafden?
Verdieping reken wiskundeonderwijs po
Naar verdieping van het reken-wiskundeonderwijs op de basisschool
Professionele leergemeenschappen
Professionele leergemeenschappen in het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs: Effecten van wederzijdse afhankelijkheid o...
Opdrachtgestuurd leren
Differentiatie in de klas middels opdrachtgestuurd leren
Digitale leeskilometers groep 3
Leesvaardig door digitale leeskilometers in groep 3: Differentiatie door inzet van ICT
Techniek en vakmanschap
Differentiatie binnen beroepsgerichte lessen Techniek & Vakmanschap
[extra-breed-algemeen-kolom2]



differentiatie
divergente differentiatie
groepsdoorbrekend werken
heterogene groepen
kindgericht onderwijs
rekenen
unitonderwijs
verbreding
verdieping
verrijking

 

Mis geen bijdragen

Inschrijven nieuwsbrief

Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook Volg ons op instagram Volg ons op pinterest