Het platform #onderwijs2032: hun eerste advies

Casper Hulshof

Psycholoog en docent onderwijskunde bij Universiteit Utrecht

  

  Geplaatst op 1 juni 2015

Hulshof, C. (2015) Het platform onderwijs 2032: hun eerste advies.
Geraadpleegd op 20-07-2018,
van https://wij-leren.nl/platform-onderwijs-2032.php

"Education is the passport to the future, for tomorrow belongs to those who prepare for it today." (Malcolm X.)

Glazen bol

Onlangs publiceerde het Platform Onderwijs2032 haar eerste concrete advies, of in ieder geval een voorstel tot een advies. De taak van het platform is zich te buigen over de toekomst van het Nederlandse onderwijs. Het jaar 2032 begint pas over 17 jaar, dus het is natuurlijk aardig om te horen wat er in de glazen bol te zien is. Het platform houdt de glazen bol overig angstvallig verborgen.

Onderwijs van nu

In een document van 10 pagina’s wordt de visie van het Platform 2032 duidelijk gemaakt. Eerlijk gezegd, het viel me wat tegen. Het onderwijs in 2032 is hetzelfde onderwijs als nu, maar met wat lichte accentverschuivingen. Er is dan ook weinig om boos, blij, verdrietig of teleurgesteld over te zijn.

Twee voorstellen die het platform doet springen eruit: ten eerste het voorstel om kinderen vanaf groep 1 Engels te laten leren en ten tweede het schrappen van historische en natuurwetenschappelijke feitenkennis. Daar kun je van alles van vinden, maar opmerkelijk genoeg zijn de argumenten die het platform zelf geeft vrij summier.

Engels vanaf groep 1

Neem Engels vanaf groep 1. Dat is een wereldtaal, ‘onmisbaar om toegang te krijgen tot de wereld’. De vraag rijst echter of dat in 2032 ook nog zo zal zijn. Daarbij komt: Nederlanders hebben op het gebied van talenkennis een uitstekende reputatie in de wereld. Toeristen verbazen zich over het gemak waarmee Nederlanders hen in het Engels benaderen. Voor welk probleem is Engels vanaf groep 1 een oplossing?

Als je al meer specifieke aandacht aan een taal zou willen besteden, dan zou ik zelf eerder denken aan Nederlands of aan Duits. Duitsland is met afstand onze belangrijkste handelspartner, en daarom had ik een 2032-visie op Duits veel interessanter (of spannender) gevonden dan wat er nu voorgesteld wordt. Ik ben wel benieuwd hoe er in de media gereageerd zou zijn als het platform voor meer aandacht voor ‘zwarte talen’ gepleit had, zoals Orhan Agirdag onlangs deed in de Volkskrant.

Kennis

Het platform pleit voor het vaststellen van wat kinderen wel en niet op school moeten leren. Wat belangrijk is volgens het platform, is ‘cultuurdragende’ kennis, maar ook kennis die voor de toekomst van belang wordt geacht: de kennis van 2042 dus.

Het gevolg daarvan is volgens het platform dat ‘onderdelen kunnen worden geschrapt die in de huidige leermethodes vanzelf spreken’: topografische, historische, en natuurwetenschappelijke feitenkennis. Een dergelijke relativistische visie op kennis herken ik wel. In de onderwijskunde is dat namelijk een vorm van constructivisme. Echter, de redeneerlijn van het platform kan ik simpelweg niet volgen.

Digitale vaardigheden

Er zijn meer onderwerpen die aan bod komen. Het platform pleit voor les in digitale vaardigheden en schetst daarmee een wel heel pessimistisch beeld van digitale technologie in 2032.

Jan Ligthart

Het platform pleit verder onder de noemer ‘vaardig, waardig en aardig’ voor onderwijs in thema’s. Het gaat om thema’s in drie domeinen. Waarom specifiek die drie (bijvoorbeeld ‘mens & maatschappij’) is onduidelijk. Het moet leiden tot onderwijs dat uitgaat van het vinden van ‘creatieve oplossingen voor bepaalde vraagstukken’. Dat zou leerlingen motiveren, gegeven dat leraren hen afdoende prikkelen. Het gaat om leren met het hoofd maar ook met de handen, een stelling die Jan Ligthart honderd jaar geleden ook uitdroeg en Johann Pestalozzi nog eens honderd jaar daarvoor.

Historisch besef

Daarmee haal ik een punt aan dat ik in het adviesrapport wat teleurstellend vindt: het platform toont nergens enig historisch besef of enige reflectie op voorgestelde onderwijsvernieuwingen door de eeuwen heen. Wat we zien langskomen is Jacques Rousseau, Herbert Spencer, Jan Ligthart, Helen Parkhurst en nog vele anderen.

Het platform beweert zich op wetenschappelijke inzichten te baseren, maar nergens komt dat overtuigend naar voren. Integendeel: het platform lijkt haar advies vooral te zien als een uitnodiging tot verdere discussie, niet als een op wetenschap gebaseerd antwoord op de uitdagingen waarvoor het onderwijs zich nu en in de toekomst gesteld ziet.

Wat leren we hiervan? Voorspellen is moeilijk, en de visie die het platform tentoonspreidt lijkt vooral meer Onderwijs2015 dan Onderwijs2032 te zijn. Het is prijzenswaardig dat, hoe behoedzaam ook, concrete veranderingen in het onderwijs worden voorgesteld, maar het zou het platform sieren als zij daarbij een duidelijker besef van de onderwijshistorie zou tonen en wat meer wetenschappelijk tewerk zou gaan.

Bronnen

Hulshof, C. (2015) Het platform onderwijs 2032: hun eerste advies.
Geraadpleegd op 20-07-2018,
van https://wij-leren.nl/platform-onderwijs-2032.php

Gerelateerd

Tweedaags opleiding tot Schoolcoach Betrokkenheid
Tweedaags opleiding tot Schoolcoach Betrokkenheid
unieke kans!
Bazalt | HCO | RPCZ 
Digitale geletterdheid
Digitale geletterdheid
Je leerlingen wegwijs maken in een digitale wereld
Medilex Onderwijs 
Kindgericht onderwijs in een lerende school
Kindgericht onderwijs in een lerende school
Hoe groeit jouw school naar kindgericht onderwijs?
De lerende school 
Onderwijs- en schoolontwikkeling
Onderwijs- en schoolontwikkeling: veranderingen doorvoeren
Arja Kerpel
Onderwijs moet boeien
Onderwijs moet niets, behalve boeien
Jan Jutten
Overladenheid
Overladenheid, de erfzonde van het onderwijs
Henk Sissing
Eindtoets Engels
Niveau Engels meten in groep 8: gemotiveerd en effectief aan de slag
Eveline van Baalen
Essential Schools
The Essential Schools in de VS - scholen die je leren wie je bent
Machiel Karels
Het prachtige risico van onderwijs
Het prachtige risico van onderwijs Gert Biesta
Machiel Karels
Leren zichtbaar maken
Leren zichtbaar maken - John Hattie
Arja Kerpel
Nationaal curriculum
De vorming van een nationaal curriculum: #onderwijs2032
Marjolein Zwik
Mindfulness ineffectief
Mindfulness veelbelovend of ineffectief
Casper Hulshof
21st century skills
21st century skills
Casper Hulshof
Onderwijs idealisten
Onderwijs en de idealisten
Lex Hupe
Overdenkingen Schnabel I
Enkele overdenkingen bij Schnabel I #onderwijs2032
Marjolein Zwik
Stellingen #2032
Goed onderwijs in 2032? Vijf stellingen!
Machiel Karels
Vreemde talen onderwijs
Platform Onderwijs2032 helpt vreemde talen onderwijs om zeep
Erna Brummel
Onderwijs2032 professionalisering
Onderwijs2032 als nadere professionalisering
Dick van der Wateren
Time-out 2032
Ons onderwijs 2032: hoe nu verder?
Marjolein Zwik
Curriculum geen visie
Een curriculum is nog geen visie
Gert Biesta










creatief denken stimuleren
Welke didactische benadering zet aan tot creatief denken?
Digitale geletterdheid in het praktijkonderwijs
Hoe ontwikkel je digitale geletterdheid in het praktijkonderwijs?
Welke ICT-vaardigheden zijn nodig voor leerlingen van het praktijkonderwijs?
Effecten van centrale vaklestijd
Wat zijn de effecten van een aanpassing in het lesaanbod?
Programmeren
Wat weten we over de effecten van programmeeronderwijs op programmeervaardigheden van leerlingen tot 12 jaar?
Factoren die invloed hebben op professioneel oordelen
Wat heeft invloed op het professioneel oordelen en handelen van leraren?
Kenmerken van de mbo-populatie
Wat zijn kenmerken van mbo-studenten?
Kritisch denkvermogen stimuleren
Hoe stimuleer je kritisch denkvermogen?
ontwerpcriteria samenwerking scholen en partners
Samenwerking tussen scholen en educatieve partners
Creativiteitsontwikkeling
Welke factoren geven inzicht in de ontwikkeling van het creatief denken van leerlingen?
Programmeeronderwijs stimuleert vaardigheden
Stimuleert programmeerles probleemoplossingsvaardigheden?
relatie frans-spaans en dyslexie in vo
Heeft het leren van Frans of Spaans invloed op dyslexie?
Kenmerken MBO-studenten
Wat zijn de specifieke kenmerken van mbo studenten niveau 3 voor curriculumontwerp?
Tijdsbesteding aan onderwijsontwikkeling mbo
Onderwijsontwikkeling: hoeveel tijd kost het een mbo-docent?
Verbeteren van informatievaardigheden vmbo-leerlingen
Hoe verbeter je informatievaardigheden van vmbo-leerlingen?
Toetsen-leertrajecten
Gebruik van toetsen bij het plannen van leertrajecten
Schrijf in voor de nieuwsbrief
[extra-breed-algemeen-kolom2]




Platform #onderwijs2032



Inschrijven nieuwsbrief

Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.