Onderwijs van binnenuit

Machiel Karels

Directeur Wij-leren.nl | onderwijsadviseur bij Wij-leren.nl

  

  Geplaatst op 3 april 2023

  >> Onderwijs van binnenuit direct bestellen.

Werk jij in een school of kindcentrum en voel je ook regelmatig dat het systeem knelt? Het boek Onderwijs van-Binnenuit beschrijft hoe je onderwijs hervormt van binnenuit, zodat je ruimte hebt om de dingen te doen die ertoe doen. En dat kan op iedere school!  

Onze samenleving kent allerlei systemen die ooit vanuit de beste bedoelingen zijn ontstaan en van betekenis waren. Maar in de wereld van vandaag lijkt het systeem soms belangrijker dan de mens. In onderwijs, opvang, welzijn en zorg gaat het steeds vaker over hoger, beter, sneller. Over efficiënt, effectief, meetbaar. Over cijfers, presteren, controleren. Veel administratie. Hoge werkdruk. De menselijke maat uit beeld. En dat frustreert. Mensen in een sociaal beroep wíllen namelijk niet systeemgericht werken, maar mens- en wereldgericht. Zij komen hun bed uit om te doen wat er voor hen toe doet: Waardevol onderwijs, liefdevolle opvang, menselijke zorg. 

Maar hoe doe je dat? Hoe maak je de beweging van systeemgericht naar mens- en wereldgericht? Welke stappen zet je? Daarover gaat het boek Onderwijs van Binnenuit. Rode draad is dat de mooiste dingen ontstaan van binnenuit. In dit boek vind je eigen antwoorden op actuele vraagstukken. De onderlegger van het boek is een ontwikkelpad, wat je kunt zien als een routekaart. Niet alleen bedoeld voor ontwikkeling van binnenuit in je school, maar tegelijk ook een persoonlijk ontwikkelproces. Dit boek helpt scholen en kindcentra om de plek te worden die ze van binnenuit willen zijn. Boordevol inzichten en hulpmiddelen om direct mee aan de slag te gaan.  

Het boek bestaat uit de volgende vijf delen: 

  1. Waar de reis voor mij begon
  2. Onderwijs hervormen van binnenuit
  3. Een stevige basis 
  4. Terreinen van invloed 
  5. Onderwijs van Binnenuit in de praktijk 

Deel 1: Waar de reis voor mij begon

Al snel wordt duidelijk dat de auteur overtuigd is van het idee dat de mooiste dingen ontstaan van binnenuit. Daarbij schrijft zij in dit deel dat kiezen voor het onderwijs betekent dat in je hart een wereldverbeteraar schuilt. Dat je van betekenis wilt zijn. Leraren willen het voor elk kind goed doen. De weerbarstige praktijk leert dat dit nog niet zo eenvoudig is, omdat het systeem niet past. Het is simpelweg niet mogelijk om ieder kind onderwijs op maat te bieden in een systeem dat is ingericht voor ‘het gemiddelde kind’. Een echte inleiding op het boek, waarin de auteur je meeneemt op haar reis door onderwijs en je uitdaagt ook jouw eigen verhaal te schrijven.

Deel 2: Onderwijs hervormen van binnenuit

Vanaf dit deel is de lezer aan zet. Je vindt er geen lijstjes waarin staat wat je stap voor stap moet doen om een ander te veranderen. Het idee is dat de mooiste dingen ontstaan van binnenuit en daarom gaat de reis in dit boek eerst naar binnen. Je maakt kennis met het ontwikkelpad als routekaart om te kunnen hervormen van binnenuit. Kies je het bekende systeemgerichte pad links of een mens- en wereldgericht pad rechts? 

Deel 3: Een stevige basis

Dit deel beschrijft een stevige basis voor ontwikkelen van het onderwijs van binnenuit. De informatie in dit deel geeft nieuwe inzichten en doet een beroep op de lezer om steeds bewust te kiezen. De lezer krijgt een aantal hulpmiddelen aangereikt om te kunnen kijken en handelen van binnenuit. De belangrijkste hiervan zijn de Rode bril en het ABC. 

Onderwijs van binnenuit - het ontwikkelpad

Het ontwikkelpad - klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster.

Deel 4: Terreinen van invloed 

Scholen die hun onderwijs willen hervormen van binnenuit, hoeven het wiel niet helemaal zelf uit te vinden. Ze kunnen leren van scholen die hen zijn voorgegaan. Het gaat dan om scholen die vanuit een bestaande organisatie en binnen de reguliere bekostiging de beweging maakten van systeemgericht naar mens- en wereldgericht. Waar de voorgaande delen meer bedoeld zijn om een basis te leggen voor verandering, is dit deel sterk gericht op de praktijk en bedoeld om direct mee aan de slag te kunnen. En dat geldt zowel voor bestuurders, schoolleiders, leerkrachten en andere betrokkenen bij de school. Ieder terrein waar je als professional invloed op hebt, staat beschreven en ieder hoofdstuk eindigt met een aantal vragen om te overdenken of samen over in gesprek te gaan.  

Van binnenuit naar een nieuw normaal

Leonie de Haas van De Merkarchitect maakte een mooie visualisatie van het ontwikkelpad. Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster.

Deel 5: Onderwijs van Binnenuit in de praktijk 

Onderwijs van Binnenuit is een term voor scholen die hun onderwijs ontwikkelen van binnenuit. Door het hele land zijn hiervoor heel diverse scholen bevraagd. Opvallend is dat deze scholen elkaar niet kennen, maar wel allemaal bepaalde kenmerken blijken te hebben. Deze kenmerken zijn geen doel op zichzelf geweest, maar zijn het gevolg van de manier van kijken en handelen van binnenuit. In dit deel gaat het over die kenmerken en kan de lezer zich laten inspireren door tal van ervaringsverhalen uit de praktijk.  

Recensie

Het boek 'Onderwijs van Binnenuit' is sterk pedagogisch ingestoken en verhalend geschreven en dat leest vlot en prettig. Dit zal veel mensen in het onderwijs erg aanspreken.

Op allerlei plekken wordt verwezen naar andere boeken of artikelen die als achtergrondinformatie of verdieping kunnen dienen. Dat geeft de geinteresseerde lezer veel mogelijkheden om verder te lezen en maakt ook duidelijk dat de onderwijskundige visie van de auteur breed gedragen is.

De ontwikkelingsgerichte visie op leren waarop het boek gebaseerd is, kent een sterke onderbouwing vanuit onderwijskundig onderzoek. Dit zou in een volgende druk wat meer aandacht mogen hebben.

De auteur beschrijft hoe het onderwijs voor leerlingen anders georganiseerd kan worden, omdat het traditionele leerstofjaarklassensysteem niet passend is voor onderwijs waarin de leerling centraal staat. Hetzelfde geldt voor het organisatiemodel van de school en de manier van samenwerken van leraren. Dit belangrijke element wordt duidelijk beschreven en dat is fundamenteel voor een duurzame verandering.

De in dit boek beschreven ontwikkelingsgerichte visie op leren is toekomstbestendig omdat het de pedagogische drive van leraren als uitgangspunt neemt en in lijn is met recent onderwijskundig onderzoek over ontwikkelen en leren van kinderen en volwassenen. Van harte aanbevolen voor een ieder die beseft dat leren een wezenlijk onderdeel van geluk is! En hopelijk geldt dat voor iedereen die in het onderwijs werkt...

Heb je vragen over dit thema? Stel ze in de onderwijs community binnen de Wij-leren.nl Academie!

Bestellen

Het boek Onderwijs van binnenuit is te bestellen via:

Gerelateerd

Scholing
Alle opleidingen en boeken in het onderwijs
Alle opleidingen en boeken in het onderwijs
Voor jouw persoonlijke ontwikkeling en werkplezier
oo.nl 
E-learning module
Zone van naaste ontwikkeling
Zone van naaste ontwikkeling
Gratis module over het oudere kind
Wij-leren.nl Academie 
Systeemcrisis in het onderwijs
Het onderwijs verkeert in een systeemcrisis.
Machiel Karels
Paradoxen
Paradoxen of ongerijmdheden rond ontwikkeling en leren.
Luc Stevens
Kindgericht onderwijs
Van jaarklassensysteem naar kindgericht onderwijs.
Machiel Karels
Dimensies van onderwijs
Dimensies van onderwijs
Machiel Karels
Leraarvaardigheden kindgericht onderwijs
Leraarvaardigheden voor kindgericht onderwijs
Machiel Karels
Kind is eigenaar van zijn ontwikkeling
Het kind is eigenaar van zijn ontwikkeling en is daarvoor competent
Luc Stevens
Leerstofjaarklassensysteem is failliet!
Het leerstofjaarklassensysteem is failliet!
Machiel Karels
Kindgericht onderwijs
Kindgericht onderwijs in een lerende school
Machiel Karels
Deep Learning
Deep Learning - betekenisvol onderwijs in een lerende cultuur
Machiel Karels
Gevormd of vervormd?
Gevormd of vervormd? Een pleidooi voor ander onderwijs
Machiel Karels
Catharsia - Agora onderwijs in Roermond
Catharsia - een andere visie op onderwijs
Hartger Wassink
Leren anders organiseren
Leren anders organiseren
Machiel Karels


Inschrijven nieuwsbrief

Inschrijven nieuwsbrief



Inschrijven nieuwsbrief

Zelfregulatie in een video van één minuut uitgelegd
Zelfregulatie in een video van één minuut uitgelegd
redactie
Maarten van Buuren over autonomie en zelfsturing volgens Spinoza
Maarten van Buuren over autonomie en zelfsturing volgens Spinoza
redactie
Animatie: Zittenblijven en versnellen
Animatie: Zittenblijven en versnellen
redactie
Effecten leerlinggestuurd onderwijs motivatie
Vergroot leerlinggestuurd onderwijs de motivatie van leerlingen?
Inzet onderzoekend en ontwerpend leren op vmbo
Stimuleert onderzoekend leren bij vmbo-t-leerlingen leren samenwerken en communiceren?
Leidt eigenaarschap tot betere leerprestaties?
Leidt eigenaarschap tot betere leerprestaties?
Werken met minder leerkrachten en kwaliteit behouden
Hoe kun je werken met minder leerkrachten en toch kwaliteit behouden?
Welke onderwijsvormen bevorderen zelfsturend leren?
Hoe bevorder je zelfsturend leren?
Metafoor leerkuil proces leren leerlingen uitleggen
Is de metafoor van de leerkuil bruikbaar?
Effectieve werkwijzen bij reflectie op het leerproces
Hoe stimuleer je leerlingen tot reflectie op hun leerproces?
Uitschrijven leerdoelen op het bord
Is het uitschrijven van leerdoelen op het bord helpend?
Driehoeksgesprek tussen leerkracht, leerling en ouders
Een driehoeksgesprek: hoe bevorder je actieve deelname van ouders?
zittenblijven mbo -4
Zittenblijven op het MBO: is dat helpend?
nieuwe leren po
Het nieuwe leren in het basisonderwijs
[extra-breed-algemeen-kolom2]



eigenaarschap
kindgericht onderwijs
leerstofjaarklassensysteem
ontwikkelingsgericht onderwijs
unitonderwijs

 

Mis geen bijdragen

Inschrijven nieuwsbrief

Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook Volg ons op instagram Volg ons op pinterest