Algemeen
Ontwikkelend bewegen Contextuele leerlingbegeleiding Contextuele benadering Ervaringsreconstructie Hyperfocus Genderstereotypering Luisteren naar jongeren Pubers begrijpen Leerlingen leren kennen Lef om te luisteren Seksuele diversiteit Luister je wel naar mŪj? Mindfulness oefeningen Mindfulness uitleg Mindfulness ineffectief Ontwikkeling jonge kind Tweelingen Ontwikkelingspsychologie Puberbrein binnenstebuiten Sociale pubers Talent binnenstebuiten Temperamentvolle kinderen Meisjes risicomijdend? Meer ruimte vrij spel Wiebelen en friemelen in de klas Zorg voor het kind
Intelligentie
Intelligentie Structuur Test IQ-test beelddenkers IQ onderzoek RAKIT-2 intelligentietest WISC-III of RAKIT-2? Intelligentiekloof
Sociaal
Sociale ontwikkeling Aanraken van kinderen Counseling vervolggesprek Sociaal klimaat po Relatie leerling-leraar Luisteren naar leerlingen Korte counseling Weerbaarheid in gymles Schoolsucces in de brugklas Samenstelling klas SEL Inzicht in gevoelens Inzicht in anderen Sociaal emotionele vaardigheden Sociaal? Vaardig! Sociogram Groepsdynamiek Spelontwikkeling Toetsing anti pestprogramma Falen en succes Weerbaar maken
Leren
Flexibel puberbrein 21st century skills Zelfregulering po/vo Buitenschools leren De lerende mens Denken in beelden Digitale feedback Digitale feedback 2 Zelfreflectie Effect huiswerk Zelfregulerend leren Positieve feedback Feedback op emotie Handboek leren leren Hoe kinderen leren Huiswerkbegeleiding Informeel leren Intrinsieke motivatie Nurture of nature Onderwijs en leren Leerhouding als basis Acht dimensies Leren denken Manier van leren moet kloppen Huiswerk maken Onderzoekend leren Fysieke activiteit en leerprestaties Ontwikkeling hersenen Motivatie zelfregulering studenten Optimalisering 3R studiestrategie Zelfgestuurd leren Leren met zelftoetsen Binnen- en buitenschools Verbonden schrift en blokschrift Leeropbrengsten van werken met een weektaak Beoordeling eigen leren Studeren adolescenten
Jonge kind
Ontwikkeling peuter Ontwikkeling kleuter Kleuters en spel Peuters begeleiden spel Beginnende geletterdheid
Hoogbegaafdheid
Misverstanden hoogbegaafdheid Onderpresteren Begaafde onderpresteerders Begeleiding hoogbegaafden Beleid hoogbegaafdheid Uitdagend onderwijs Bevorderen intelligentie Chronisch onderpresteren Differentiatie Werken met hoogbegaafde leerlingen Excellentie bevorderen Hoogbegaafd met stoornis Slimme kleuters De Gids Metacognitie VWO leerlingen Onderpresteerders Gevoelig hoogbegaafd Identificatie excellente leerling Motivationele differentiatie Invloed leeromgeving vo Verrijkingsprogramma Hoogbegaafdheid Klas overslaan Top down denken Misdiagnose van hoogbegaafden Omgaan met excellentie po Onderpresteren Passend onderwijs voor begaafden Voorspellen excellentie Extra zorgvraag Studiemotivatie VWO plus Creatief begaafd Vakspecifiek verrijken Compacten en verrijken Visies op begaafdheid
Motivatie
Autonomie counseling Motivatie MBO Drijfveren voor leren Cijfers geven Transformeren Interne sturing Autonomie en motivatie Autonome motivatie Motivatie meten Motivatie door feedback Intrinsieke motivatie Hakken in het zand StrategieŽn voor zelfregulering Zelf gereguleerd leren Zelfvertrouwen en zelfstandigheid
Hooggevoeligheid
Overprikkeld Wegwijs in hooggevoeligheid
Problemen
Aanpak probleemjongeren Achterstand autochtone doelgroepleerlingen Hechting en adoptie Kind en delict Autonomie allochtone leerlingen Bodemloos bestaan Concentratieproblemen Depressie en zelfmoord Psychiatrische diagnose Scheiding ouders Examenvrees Bureau Halt Hechtingsstoornissen Het lukt toch niet... Lage verwerkingssnelheid Integratie vluchtelingen Gezonde leefstijl Prestaties en etniciteit Motivatie leerlingen po Omgaan met agressie Vluchtelingenkinderen Onveilige hechting Prestaties loopbanen Prestaties loopbanen zorgleerlingen Verwende kinderen Spijbelen Kinderrechter Thuiszitten leerplichtige leerlingen Getraumatiseerde kinderen Vluchtelingen begeleiding
Passend onderwijs
Indicatiestelling Verschillen tussen leerlingen Leerlingstromen bo-sbo Op zoek naar...

 

Meer motivatie door oplossingsgerichte feedback

Dirk van der Wulp

Counselor, trainer en coach bij Dirk van der Wulp Training

  

dirkvanderwulp@chello.nl

  Geplaatst op 1 juni 2014

van der Wulp, D. (2014). Meer motivatie door oplossingsgerichte feedback.
Geraadpleegd op 25-06-2017,
van http://wij-leren.nl/motivatie-oplossingsgerichte-feedback.php

Oplossingsgerichte korte counseling is een krachtig middel om de motivatie van de leerling te bevorderen. Vergelijkbaar is het model ‘de kracht van feedback’, dat mentoren en vakdocenten prima handvatten biedt voor niet alleen meer motivatie, maar ook betere leerresultaten.

Bevragen op andere manier

In hun standaardwerk zoeken Hattie & Timperley(2007) naar de effectiefste manier om leerlingen beter te laten leren. Ze tonen aan dat het ‘t beste is als docent en mentor hen op een andere manier feedback geven. Door ze op een bepaalde manier te bevragen, blijven ze de baas over hun eigen beslissingen (autonomie-bevorderend). Daarnaast kunnen ze eigen oplossingen gaan bedenken die ook voor hen haalbaar zijn (positief competentiegevoel). Tenslotte zal de relatie met de docent of mentor volwassener en prettiger worden. In het artikel ‘Meer motivatie door meer autonomie’ heb ik laten zien dat precies dát de drie voorwaarden zijn om de leerling meer te motiveren. Hoe pas je als docent of mentor die feedback toe?

Stel drie vragen op drie niveaus 

De oplossingsgerichte manier van feedback geven houdt in dat docenten en mentoren drie typen vragen stellen die de leerling zelf laten bedenken wat er ‘eigenlijk’ anders moet. Vervolgens moeten zij samen met de leerling ook op proces- en zelfregulatie-niveau vaststellen wat er anders kan (zie kaders).

Oplossingsgerichte feedback

Stel drie vragen:
  • Wat is je doel?
  • Waar sta je nu?
  • Wat is je volgende stap?
Op drie niveaus:
  • Taak
  • Proces
  • Zelfregulatie

Feedback op Taakniveau

Gaat over inhoud van wat geleerd of gedaan is.
  • antwoord correct?
  • gedrag acceptabel?
  • begrip voldoende?
  • interpretaties kloppend?
Toenemend effectief is:
  • focus op correctie van interpretaties en gebruik van strategieën richten (i.p.v. alleen kennis corrigeren)

Feedback op zelfregulatie niveau

Maakt dat ze het uiteindelijk helemaal zelf kunnen en gaan doen.
  • Hoe kreeg je dat (…) voor elkaar? (beginnen/echt doen/volhouden/doorgaan/jezelf controleren)
    • Internaliseren van zelfmonitoring
    • Interne feedback (zelfreflectie)
    • Wanneer wél vragen om hulp van buiten?
    • Toeschrijven van succes of falen aan een oorzaak, niet toeschrijven aan je ‘zelf’ of je ‘zijn’ of je ‘wezen’.

Meest effectief is:

  • Verband laten zien/leggen tussen inzet en succes!

Feedback op Procesniveau

Leidt tot meer verdiepend leren.
  • Hoe deed je dat?
  • Hóe heb je het geleerd?
  • Wat heb je gedaan om dit nu te kennen en kunnen?
  • Aanmoedigen tot …
    • zelf je werk checken
    • eigen fouten herkennen
    • zelfcorrectie
    • gebruik strategieën
Toenemend effectief is:
  • focus op gebruik van proces-strategieën richten.

Op zich is het stellen en beantwoorden van zulke vragen niet heel moeilijk. Het echte probleem is dat de leerlingen wel weten wat ze ‘eigenlijk’ zouden moeten doen, maar dat dat nog niet betekent dat ze het ook echt gaan doen. Hun puberhersens zijn daar vaak nog niet aan toe. De drang tot directe behoeftebevrediging is nog sterker dan de ratio. Zo vertelt Leoniek uit 5h: ‘Ik moet wel zeggen dat ik me niet aan m’n planning heb gehouden. Nu moet ik alles weer in die laatste week doen. Maar ja, had ik het maar niet moeten uitstellen!’

Helder beeld van kansen

Maar gelukkig, volgens de puberbreinwetenschappers, kunnen we daar als docent en mentor iets aan doen. ‘Een kind van tien kan lange termijn doelen niet overzien en kiest alleen voor de korte termijn; een jongere van 14 begint dat te leren. Daarom is de leraar als motivator en inspirator zo belangrijk. Om te zorgen dat het kind een heldere voorstelling krijgt van de mogelijkheden en de korte en lange termijn consequenties.’ (Jelle Jolles, 2007 in Bij de Les). Mooi, dat laatste is precies wat je met de oplossingsgerichte feedback doet! 

In een oplossingsgericht feedback-gesprek laat je de leerlingen in zoveel mogelijk detail beschrijven wat ze ‘eigenlijk’ zouden moeten gaan DOEN. Daardoor wordt het al bijna echt. Door hún doel en de stappen er naar toe telkens opnieuw te benadrukken, gaan ze voelen dat ze dat echt willen. Bernadette uit 4m bv, op mijn vraag of de doelvraag haar geholpen heeft, zegt het zo: ‘Nou dat denk ik wel want ik wil stewardess worden en omdat dát wél je interesse heeft … dat wil je natuurlijk wel gewoon graag gaan doen … ja … je wilt zeg maar iets en je gaat er voor zorgen dat dat gebeurt.’

Doorvragen is cruciaal

Voor de leerling is het de uitdaging om uiteindelijk tot zelfregulatie te komen. Voor de docent of mentor die daarbij wil helpen, is het dus zaak om ook op proces- en zelfregulatieniveau door te vragen. Je begint bijvoorbeeld met: ‘Je hebt nu een 4 gehaald … ‘(of: ‘een doubleerrapport’ of ‘elke dag straf’) … ‘is dat wat je wilt?’ Bijna elke leerling zal zeggen dat hij/zij daar niet tevreden mee is. Dat geeft je het aanknopingspunt om verder te vragen. ‘Wat is wel je doel? (Een vijf?, een zes? Een acht?). En op hun antwoord aansluitend zijn vragen aan de orde als: ‘Hoe kun je zorgen dat je dat hogere cijfer, dat inzicht, die extra oefening gaat krijgen?’ Al gauw is de leerling dan zelf aan het filosoferen over allerlei mogelijkheden om het proces van huiswerk maken, leren, gedragsverandering etcetera te verbeteren. Echter, een week later hebben ze de prachtigste verklaringen waarom ze het toch niet gedaan hebben. Wat nu? Dat is het moment om terug te keren naar hún doel! ‘Wat wilde je ook alweer? OK, dat is op deze manier dus nog niet gelukt? Wil je het nog steeds? Zeker weten? Wat kun je dan alsnog meer doen om te zorgen dat het vanaf nu wel goed gaat? … dat je het nu wel gaat doen?’ … en, ‘welk nieuw idee ga je nu uitvoeren?’

Door het doel in hun hersens in te slijpen, is de kans steeds groter dat ze het echt gaan doen. Of in de woorden van Joey uit 2h: ‘Als je eenmaal weet wat je wilt... dan kan je ervoor gaan werken.’

van der Wulp, D. (2014). Meer motivatie door oplossingsgerichte feedback.
Geraadpleegd op 25-06-2017,
van http://wij-leren.nl/motivatie-oplossingsgerichte-feedback.php

Gerelateerd

Motiveren in het po
Motiveren in het po
Werken aan de motivatie van uw leerlingen
Medilex Onderwijs 
Growth mindsets
Growth mindsets
Bijdragen aan motivatie van leerlingen, hun leerprestaties, hun doorzettingsvermogen & creativiteit
Bazalt 
Onderpresteren
Onderpresteren: kenmerken - oorzaken - gevolgen - aanpak
Arja Kerpel
Motivatie vmbo
Training helpt leraren vmbo-leerlingen te motiveren
Annemieke van Nifterik
Autonomie en motivatie
Meer motivatie door meer autonomie
Dirk van der Wulp
Autonome motivatie
Hoger leerrendement door vergroten autonome motivatie
Michel Verdoorn
Tips motivatie lezen
Suggesties voor motivatieproblemen bij lezen
Machiel Karels
Differentiatie zelfregulatie (1)
Beter differentiŽren dankzij zelfgereguleerd differentiŽren
Michel Verdoorn
Gemotiveerde leerhouding
Adaptief onderwijs: de actieve en gemotiveerde leerhouding centraal
Jos CŲp
Gedragsproblemen
Indicaties van gedragsproblemen en werkhoudingproblemen
Machiel Karels
Huiswerk maken
Motiveren: Ga je je huiswerk ook echt maken?
Dirk van der Wulp
Korte counseling
Oplossingsgerichte Counseling helpt je sneller verder
Dirk van der Wulp
Autonomie counseling
Jouw oplossing is niet heilig. Maar je bent wel de deskundige vragensteller!
Dirk van der Wulp
Counseling vervolggesprek
Leerling zoekt eigen oplossing: counseling vervolggesprek
Dirk van der Wulp
Zelf gereguleerd leren
Hoe laat je intrinsieke motivatie groeien?
Dirk van der Wulp
Drijfveren voor leren
Vier inzichten over drijfveren voor leren
Wilfred Rubens
Gerichte feedback
Leer van een 3 een 8 te maken!
Marjoke Hinnen
Digitale feedback
Directe feedback in digitale leermiddelen; succes gegarandeerd? Ė deel 1
Pepijn Dousi
Didactisch coachen 3
Meerwaarde van Didactisch Coachen - deel 3
Lia Voerman en Frans Faber
Vragen stellen
Leerlingen zelf vragen laten stellen
Dolf Janson
Feedback op emotie
Wanneer draagt feedback bij aan leren?
Lia Voerman
Mindset bij rekenen
Groeien in de getallenwereld - over belang growth mindset bij rekenen
Dolf Janson
Leren zichtbaar maken
Leren zichtbaar maken - John Hattie
Arja Kerpel
Mindset
Mindset, de weg naar een succesvol leven
Arja Kerpel
Onderwijsmythes
Jongens zijn slimmer dan meisjes - 35 mythes over leren en onderwijs
Arja Kerpel

Motivatie MBO
Met welke didactische strategieŽn kunnen docenten de motivatie en leergierigheid bij mbo-studenten positief beÔnvloeden?
Cijfers geven
Welk effect heeft cijfers geven op de motivatie?
E-portfolioís
Dragen e-portfolioís in het basisonderwijs bij aan meer leerwinst, metacognitie en zelfsturing?
Effect huiswerk
Wat is het effect van huiswerk op het leerrendement en de schoolprestaties van de leerling?
Feedback en motivatie
Kan feedback motivatie en resultaten van studenten positief beÔnvloeden?
Effecten van formatief evalueren
Wat zijn de effecten van formatief evalueren?
Games voor leerlingen met concentratieproblemen
Helpt afwisseling van quizvragen met games leerlingen met gedrags- en concentratieproblemen om hun leerrendement te verhogen?
Integratie vluchtelingen
Welk onderwijs leidt tot werk op niveau voor hoger opgeleide vluchtelingen?
Invloed kwartiertjesrooster op taakgerichtheid leerlingen
Wat is de invloed van het Ďkwartiertjesroosterí op de taakgerichtheid van leerlingen?
Motivatie pro-leerlingen
Wat is de relatie tussen rekeninterventies en motivatie bij pro-leerlingen?
StrategieŽn voor zelfregulering
Hoe kunnen leerlingen de regie over hun eigen leerproces voeren?
Schrijfmateriaal
Met welk schrijfmateriaal kunnen kinderen het beste leren schrijven?
Meisjes risicomijdend?
Zijn meisjes meer risicomijdend dan jongens?
Heterogene brugklas
Zorgt een brede brugklas voor een effectieve selectie?
Studiemotivatie VWO plus
Studiemotivatie hoogbegaafde leerlingen in VWO-plus
Intrinsieke motivatie
Het motiveren van leerlingen met verschillende prestatieniveaus en achtergrondkenmerken
Falen en succes
Van faalervaring naar leerervaring: Zijn reacties van leerlingen op lage cijfers te beÔnvloeden?
IMPROVE methode metadenken
De metadenkende leerling: effecten van de IMPROVE-methode
Motivationele differentiatie
Invloed van cognitieve en motivationele differentiatie bij hoogbegaafde en getalenteerde leerlingen
Invloed leeromgeving vo
Invloed van leeromgeving op motivatie, zelfregulering en prestaties van potentieel excellente studenten
Motivatie onderwijs in groepen
Motivatie bij onderwijs in groepen in beroepsonderwijs
Beginnende geletterdheid
Leergedrag kleuters legt belangrijke basis voor het leren lezen
Zelfgestuurd leren
Reviewstudie: metacognitie en zelfgestuurd leren
Prestaties en etniciteit
Motivatie bij verschillende prestatieniveaus en sociale en etnische achtergrond
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
[extra-breed-algemeen-kolom2]

Stel je onderwijsvraag

Leren in de 21e eeuw - gratis e-book

Motivatie door feedback



Inschrijven nieuwsbrief


Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.