Algemeen
Nakijken leerlingenwerk Vreemde talen Leren met kunst Hogere denkvaardigheden Kunst in curriculum Kunst in de les Leerinhouden Methode kiezen Kind is méér dan getal
Ouders
Digitaal oefenen taal rekenen vo
Rekenen
Beter leren rekenen po Beter rekenonderwijs Clusteren rekenonderwijs Citotoets rekenen groep 1 2 Cognitieve voorstellingen wiskunde Computerspelletjes Differentiatie voorbereiding Differentiatie rekenles mbo Digitaal assessment Dyscalculie kenmerken Hersengedrag rekenonderwijs po Leren klokkijken Leereffecten computerspel kleuters Leerlijn rekenen Leerlijnen de baas Motivatie pro-leerlingen Verdieping reken wiskundeonderwijs po Ontwikkelingspaden Opbrengstgericht werken en rekenproblemen Referentieniveau 1F Prentenboeken voorlezen Interactieve wiskundelessen Rekenachterstand po Rekenen automatiseren Beeldende opgaven Rekenachterstand wegwerken Mindset bij rekenen Taal in rekenen Strategieën leerlingen Voorkomen van rekenproblemen Rekenproces in de rekenles Getalbegrip werkgeheugen Schatten en rekenen Singapore rekenen Rekentaalkaart Tafels leren Instructievormen sbo Rekenonderwijs breuken Evaluatie groep 3 po Vertaalcirkel 1 Vertaalcirkel 2 Vertaalcirkel 3 De vertaalcirkel hulpmiddel Vertaalcirkel kleuters Tips zwakke rekenaars Diagnosticerend onderwijzen bij rekenen
Taal
Algoritmische benadering spelling Geletterdheid adolescente risicoleerlingen Begeleid hardop lezen Schrijfvaardigheid maatschappijvakken Zelfcontrole talen Woordenschat differentiatie Taallijn peuters kleuters Interactief taalonderwijs Taal bij het jonge kind NT2 bij migrantenkinderen Is muziekonderwijs een hulpmiddel bij taal? OGO bovenbouw Meertalige contexten Schooltaal woordenschat po Taalontwikkeling NT2-stimuleren taalontwikkeling Taalgericht onderwijs Goed taal- en leesonderwijs Rijk taalaanbod Taalachterstand Taalles als taallab Taalonderwijs BBL Taal en omgeving Tweetaligheid Reflectieopdrachten en zelfregulatie Woordenschat uitbreiden Woordenschat en ICT Woordenschatlessen Tips woordenschat
Lezen
Effectief leesonderwijs Begrijpend lezen Leesdorst lessen - 1 Leesdorst lessen - 2 Begrijpend lezen vak Boekenmaatjes voorlezen Close Reading Denkend lezen Goede schoolteksten Leerstijlen Digitaal voorleesprogramma DIVO Effecten digitaal leermiddel Aanpak begrijpend lezen Leesonderwijs ZML Leesonderwijs ZML 1 Schrijven en lezen Interactief voorlezen Effect klank letterkoppelingen op leesresultaten in groep 3 Vmbo leerlingen Leescoaches Slechthorende dove leerlingen Letters leren Effectief leren spellen Lezen en spellen Tips motivatie lezen technisch begrijpend studerend lezen Begrijpend lezen po Begrijpend leesresultaten Pictoverhalen lezen Woordenschat leesbegrip Leuke schoolteksten Leesbegrip zaakvakken po Begrijpend luisteren en lezen Leesvaardigheid zaakvakken Leesprestaties groep 6 po 2011 Vloeiend lezen
Lezen - dyslexie
Begeleiding dyslexie Gave van dyslexie Dyslexie behandeling Dyslexie en depressie Dyslexie kenmerken Krachtig anders leren Lettertype Dyslexie Ontwikkelingsdyslexie Dyslexieverklaring terecht? Tijdig signaleren Dyslexie tips Eindexamen en dyslexie Interventies dyslexie relatie frans-spaans en dyslexie in vo
Samenwerken
Veranderaanpak leerKRACHT 2013 2014
Schrijven
Schrijfonderwijs verbeteren Academische synthesistaken Schrijfvaardigheid onderbouw VMBO HAVO VWO Verbetering schrijven po
Spelling
Spellingvaardigheid De speller Spelling instructie Spelling methode Expliciete instructie Opbrengstgericht werken bij spelling Leren spellen Spelling oefenen Spelling toetsen Spellingtraining Spellen en stellen
Burgerschap
Burgerschapsonderwijs VO Invloed scholen burgerschap leerlingen Socialisatie leerlingen Gescheiden onderwijs Burgerschapscompetenties Video games vo
Gym
Effect beweging Spel en beweging Samenwerkend leren bij gym Springen en rennen
Beroepsonderwijs
Computergames wiskunde Computergames wiskunde reflectie Geïntegreerd taal/vakonderwijs meerwaarde woordenschat citotoetsen
Techniek
Techniek en vakmanschap Practicum als onderwijsactiviteit Fascinerende ontdekkingen Empirische cyclus (1) Techniek: Leren door doen Empirische cyclus (2) Techniek talent Techniek attitude Vliegwielen begrijpend lezen po
VO en MBO
Kenmerken MBO-studenten
Kunst
Assessment kunsteducatie Componeren Cultuurprofiel Kind centraal Tien effecten van kunst Kunstonderwijs Kunstintegratie: barrières en succes Kunstintegratie als betekenisgeving Muziekeducatie Praten over kunst Tekenles Cultuurcoördinator kunst integreren in je lessen
Engels
Engels aanbieden aan kleuters met taalachterstand Stimulering leesvaardigheid vo
Exacte vakken
TIMSS-2015 Programmeren Exacte vakken 2008 Exacte vakken 2007 Exacte vakken 2011 Internationaal basiSS 2015 Interesse voor bèta

 

Basisschoolleerling minder goed in de exacte vakken

Annemieke Top

Kwaliteitszorgmedewerker / beleidsondersteuner bij Hoornbeeck College

 

  Geplaatst op 28 januari 2017

Nifterik, A. van (2017). Basisschoolleerling minder goed in de exacte vakken.
Geraadpleegd op 21-09-2017,
van https://wij-leren.nl/basisschoolleerling-minder-goed-exacte-vakken.php

Nederlandse leerlingen in groep 6 hebben minder goed gepresteerd op een internationale reken- en natuuronderwijstoets vergeleken met de jaren daarvoor. Dit blijkt uit Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS-2015) waarvan de resultaten eind 2016 in Boston bekend zijn gemaakt. TIMSS meet sinds 1995 elke vier jaar wereldwijd het onderwijsniveau in de exacte vakken. Sinds 1995 laten de Nederlandse prestaties op de TIMSS-toets een licht dalende trend zien, met uitzondering van de toetsresultaten van 2011. Leerlingen zijn vooral achteruitgegaan in natuur- en scheikunde. In Nederland zijn echter leerlingen die het basisniveau niet halen nog steeds een uitzondering.  

Rekenen: middenmoot

Nederland behoort voor rekenen tot de middenmoot; van de 49 landen hebben leerlingen in 16 landen in rekenen significant beter gepresteerd dan de Nederlandse leerlingen. Bij deze landen zijn Denemarken, Engeland, Finland, Noorwegen en Vlaanderen. Leerlingen uit Duitsland en Zweden hebben juist een significant lagere rekenscore behaald dan leerlingen uit Nederland. 

De afbeelding hierboven toont de positie van Nederland voor rekenen ten opzichte van de andere deelnemende 48 landen.

Natuuronderwijs: middenmoot

De internationale positie van Nederland is voor natuuronderwijs iets minder goed dan voor rekenen: in 23 landen zijn de toetsscores significant hoger dan in Nederland. Duitsland, Engeland en de Scandinavische landen scoorden hoger dan Nederland. Vlaanderen presteert op hetzelfde niveau als Nederland. Singapore is toppresteerder in zowel reken- als natuuronderwijs, maar ook in de andere Aziatische landen, zoals Zuid-Korea en Hong Kong, is de kennis van de exacte vakken onder 10-jarige leerlingen zeer groot. Singapore is niet voor de eerste keer toppresteerder in rekenonderwijs. De manier van rekenen die daar gehanteerd wordt leidt blijkbaar tot goede resultaten.

De afbeelding hierboven toont de positie van Nederland voor natuuronderwijs ten opzichte van de andere deelnemende 46 landen.

Goed in redeneren

In veel landen zijn de reken- en natuuronderwijsprestaties ten opzichte van 2011 significant verbeterd. In vijf landen, waaronder Nederland, Duitsland en Finland, zijn de rekenscores echter gedaald. Ook voor natuuronderwijs vallen in deze landen de scores lager uit dan in 2011. In beide vakgebieden zijn Nederlandse leerlingen beter in redeneren dan in het weten of toepassen van kennis. De daling in prestatieniveau is vooral te zien in de weetopgaven. De toetsscores op de redeneeropgaven zijn gelijk aan die van TIMSS-2011. Het inzetten van ontdekkend leren stimuleert het redeneervermogen van de leerlingen en helpt hen de verworven kennis (feiten) in context te plaatsen.

"Redeneervermogen kan gestimuleerd worden door ontdekkend leren."

Weinig verschil

Evenals in voorgaande TIMSS-metingen liggen de Nederlandse leerlingscores op de toets dicht bij elkaar. Bijna alle leerlingen halen in Nederland het laagste vaardigheidsniveau. Slechts 4% van de Nederlandse leerlingen excelleert in rekenen en 3% in natuuronderwijs. In Engeland, Denemarken en Vlaanderen heeft 10% of meer van de leerlingen het hoogste rekenniveau gehaald. Jongens zijn in Nederland iets beter in rekenen met getallen en in fysische aardrijkskunde, terwijl meisjes in TIMSS een hogere score voor biologie hebben behaald. Leerlingen die thuis weinig of geen Nederlands spreken scoren aanmerkelijk lager op de toets vergeleken met hun Nederlands sprekende leeftijdsgenoten. Het verschil tussen deze leerlingen is het grootst in natuur- en scheikunde.

Werkdruk

In 2015 zijn schoolleiders, leerkrachten en leerlingen nog net zo positief over hun school als in 2011. Nederlandse zesdegroepers zijn positief over het klimaat op hun school en hebben weinig last van pesten op school. Ook de meningen van leerkrachten over hun school en hun beroep zijn veelal positiever dan internationaal gemiddeld. Leerkrachten zijn echter minder positief over hun werkdruk. Zo vindt ruim 60% van de leerkrachten dat ze te veel administratieve taken hebben, en te weinig tijd om individuele leerlingen te kunnen helpen. Leerkrachten in Vlaanderen en Duitsland ervaren minder werkdruk, leerkrachten in Engeland en Frankrijk meer.

De ervaren werkdruk ligt in Nederland hoger dan internationaal gemiddeld. Er is niet onderzocht of de ervaren werkdruk bij leraren samenhangt met de prestaties van leerlingen in de exacte vakken. Er zijn landen (zoals Engeland) waar de leerlingen beter presteren maar de ervaren werkdruk juist veel hoger is dan in Nederland.

Onzeker

Leerkrachten hebben minder zelfvertrouwen en voelen zich minder goed toegerust om les te geven in natuuronderwijs dan in rekenen. Leerkrachten voelen zich het minst toegerust in natuur- en scheikunde. Veel leerkrachten zijn vooral onzeker in het geven van uitdagende natuuronderwijstaken aan excellente leerlingen en in het gebruik van experimenten of proefjes om natuurkundige concepten uit te leggen. Vergeleken met het internationaal gemiddelde wordt er tijdens Nederlandse natuuronderwijslessen veel minder tijd besteed aan experimenten of proefjes. Dit was in 2011 ook het geval.

Ten opzichte van 2011 is er geen verschil in de mate waarin de in TIMSS getoetste leerstofgebieden voor rekenen en natuuronderwijs in groep 6 aan bod zijn gekomen. In de afgelopen twintig jaar is de gemiddelde tijdsbesteding aan rekenen (4,5 uur per week) en natuuronderwijs (50 minuten per week) nauwelijks veranderd.

Het onderzoek

TIMSS-2015 is in Nederland uitgevoerd door de Universiteit Twente. Aan TIMSS-2015 in het primair onderwijs hebben in totaal 49 landen deelgenomen. In Nederland hebben 4.634 groep-6-leerlingen in het voorjaar van 2015 de TIMSS-toets gemaakt, afkomstig uit 232 klassen en 133 scholen. Dankzij de medewerking van schoolleiders, leerkrachten en leerlingen heeft Nederland aan de strenge internationale responseisen voldaan. De uitkomsten van TIMSS-2015 zijn representatief voor groep-6-leerlingen in Nederland.

Bronnen

Nifterik, A. van (2017). Basisschoolleerling minder goed in de exacte vakken.
Geraadpleegd op 21-09-2017,
van https://wij-leren.nl/basisschoolleerling-minder-goed-exacte-vakken.php

Gerelateerd

Onderzoekend leren als gewoon de kern
Onderzoekend leren als gewoon de kern
Weg met de eenzijdige focus op leeropbrengsten
De lerende school 
Vernieuwend bètaonderwijs
Vernieuwende aanpakken bètaonderwijs verbeteren leerprestaties en vergroten interesse
Annemieke Top
Vakspecifiek verrijken
Uitdagend differentiëren in de les - vakspecifiek verrijken
René Leverink
Hogere denkvaardigheden
Uitdagende opdrachten voor het betere denkwerk
René Leverink
Onderzoekend leren
Onderzoekend leren met computersimulaties
redactie

Creativiteitsontwikkeling
Welke factoren geven inzicht in de ontwikkeling van het creatief denken van leerlingen?
Internationaal basiSS 2015
Exacte vakken internationaal vergeleken, groep 6, basisonderwijs – TIMSS-2015
Opdrachtgestuurd leren
Differentiatie in de klas middels opdrachtgestuurd leren
Interesse voor bèta
Interesse wekken voor bèta: Een meta-analyse van experimentele en quasi-experimentele studies
Onderzoekend leren
Ondersteuning voor onderzoekend leren bij kinderen en adolescenten – reviewstudie
Onderzoekend leren rol docent
De rol van de docent bij onderzoekend leren door leerlingen in de klas – reviewstudie
Exacte vakken 2011
Exacte vakken internationaal vergeleken, groep 6, basisonderwijs – TIMSS-2011
Exacte vakken 2008
Exacte vakken internationaal vergeleken, 6 VWO Wiskunde B en Natuurkunde – TIMSS-Advanced 2008
Exacte vakken 2007
Exacte vakken internationaal vergeleken, groep 6, basisonderwijs – TIMSS-2007
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
[extra-breed-algemeen-kolom2]

Kennisrotonde - stel je vraag

Wandelen voor water

Kwink op school

Leerlingen met dyslexie

Academica Business College

Veilig vuurwerk

TIMSS-2015



Inschrijven nieuwsbrief


Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.