Leren lezen met mentale voorstellingen

Geplaatst op 1 juni 2016

Steeds meer basisschoolleerlingen scoren ondermaats op begrijpend lezen. Ook beleven zij steeds minder plezier aan lezen. Zorgwekkende ontwikkelingen, want goede begrijpend leesvaardigheden zijn belangrijk voor een succesvolle (school)loopbaan in onze complexe informatiesamenleving. Een mogelijke oorzaak is de geringe aandacht voor ‘belevend lezen’, voor lezen als zintuiglijke ervaring. Volgens recente theorieën over begrijpend lezen vereist diepgaand tekstbegrip de vorming van een zogenaamd ‘belichaamd’ situatiemodel. Dit is een mentale representatie (d.w.z. innerlijke voorstelling), niet van de tekst zélf, maar van de situatie en gebeurtenissen die hierin worden beschreven. Lezers die een belichaamd situatiemodel vormen, verbinden tekstinformatie aan wat zij al weten van een onderwerp, én aan hun eigen zintuiglijke, motorische en emotionele ervaringen en herinneringen. Het gevolg is dat zij niet langer een talige representatie maken van wat er stáát, maar, in plaats daarvan, een niet-talige, multisensorische representatie van waar het over gaat.

Binnen dit onderzoek is een grootschalig interventiestudie uitgevoerd die is gericht op het verbeteren van de begrijpend leesvaardigheden van 300 basisschoolleerlingen (groep 5 en 6). Centraal staan de leesstrategieën die essentieel zijn voor de vorming van een belichaamd situatiemodel zoals mentaal simuleren, inferenties maken en begripsmonitoring. Welke cognitieve (deel)processen zijn nodig voor het uitvoeren van deze strategieën? En hoe onderwijs je die effectief? In het onderzoek wordt nagegaan wat de effecten zijn van trainingen in situatiemodelstrategieën op leesbegrip, ‘zintuiglijkheid’ van het lezen, en leesmotivatie. Op korte termijn kunnen de eerste resultaten worden gepresenteerd.

Details van het onderzoek

  
NWO-projectnummer:  411-11-807
Titel onderzoeksproject:  Leren lezen met mentale voorstellingen
Looptijd:01-04-2012 tot 30-04-2015

Projectleider(s)

Naam Instelling E-mail
Dr. M. van der Schoot Vrije Universiteit Amsterdam m.vander.schoot@vu.nl

Projectuitvoerder(s)

Naam Instelling E-mail
Mw. L.T. Bos MSc Vrije Universiteit Amsterdam l.t.bos@vu.nl
Dr. B. B. de Koning Vrije Universiteit Amsterdam b.b.de.koning@vu.nl

Relevante links(s)

[Bron: Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO)]



Inschrijven nieuwsbrief

Inschrijven nieuwsbrief



Inschrijven nieuwsbrief

Gerelateerd

Didactische aanpak zwakke lezers in het basisonderwijs
Wat is de beste didactische aanpak voor zwakke lezers?
Spellingontwikkeling leerlingen groep drie open lettergrepen
Wanneer kun je het beste open lettergrepen lezen in groep 3?
Kleuters combinatieklas gezamenlijke instructie
Kleuters in een combinatieklas: gezamenlijke instructie of apart?
Leesbevordering en interventies leesplezier mbo studenten
Hoe krijg je mbo-studenten aan het lezen?
Welke methoden voor leesbevordering zijn effectief? 12-16 jaar
Hoe bevorder je lezen effectief onder jongeren?
Effect aandacht tekstsoorten bovenbouw leesvaardigheid
Heeft aandacht voor verschillende tekstsoorten effect op leesvaardigheid?
Relatie passieve woordenschat en technisch lezen
Welke relatie bestaat er tussen passieve woordenschat en technisch lezen?
Aanpassen van dictee bij dyslexie
Kan je dictee aanpassen voor iemand met dyslexie en hoe?
Talige factoren die bijdragen aan integratie van taalonderwijs
Wat draagt bij aan de integratie van taalonderwijs in alle vakken?
Verband kwaliteit technisch leesonderwijs en laaggeletterdheid
Is er verband tussen de kwaliteit van het leesonderwijs en laaggeletterdheid?
Leesprestaties groep 6 po 2016
Vergelijkend onderzoek leesprestaties groep 6 basisonderwijs - PIRLS 2016
Effecten digitaal leermiddel
Effecten van een digitaal leermiddel bij het leren lezen
Digitale leeskilometers groep 3
Leesvaardig door digitale leeskilometers in groep 3: Differentiatie door inzet van ICT
Vliegwielen begrijpend lezen po
Vliegwielen voor begrijpend lezen in het basisonderwijs
GAS methodiek
GAS geven: doelgericht werken aan taal en lezen in Passend Onderwijs
[extra-breed-algemeen-kolom2]



technisch lezen

 

Mis geen bijdragen

Inschrijven nieuwsbrief

Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook Volg ons op instagram Volg ons op pinterest