Algemeen
Ontwikkelend bewegen Contextuele leerlingbegeleiding Contextuele benadering Ervaringsreconstructie Hyperfocus Genderstereotypering Luisteren naar jongeren Pubers begrijpen Leerlingen leren kennen Seksuele diversiteit Luister je wel naar mŪj? Mindfulness oefeningen Mindfulness uitleg Mindfulness ineffectief Ontwikkeling jonge kind Tweelingen Ontwikkelingspsychologie Overprikkeld Puberbrein binnenstebuiten Sociale pubers Talent binnenstebuiten Temperamentvolle kinderen Meisjes risicomijdend? Meer ruimte vrij spel Wegwijs in hooggevoeligheid Wiebelen en friemelen in de klas Zorg voor het kind
Intelligentie
Excellentie bevorderen Intelligentie Structuur Test IQ-test beelddenkers IQ onderzoek RAKIT-2 intelligentietest WISC-III of RAKIT-2? Intelligentiekloof
Onderwijskwaliteit
Excelleren Intrinsieke motivatie
Sociaal
Sociale ontwikkeling Aanraken van kinderen Counseling vervolggesprek Sociaal klimaat po Relatie leerling-leraar Luisteren naar leerlingen Korte counseling Weerbaarheid in gymles Samenstelling klas SEL Inzicht in gevoelens Inzicht in anderen Sociaal emotionele vaardigheden Sociaal? Vaardig! Sociogram Groepsdynamiek Spelontwikkeling Toetsing anti pestprogramma Falen en succes Weerbaar maken
Executieve functies
Creativiteitsontwikkeling
Leren
Flexibel puberbrein 21st century skills Zelfregulering po/vo Buitenschools leren De lerende mens Denken in beelden Digitale feedback Digitale feedback 2 Zelfreflectie Effect huiswerk Zelfregulerend leren Positieve feedback Feedback op emotie Handboek leren leren Hoe kinderen leren Huiswerkbegeleiding Informeel leren Intrinsieke motivatie Nurture of nature Onderwijs en leren Leerhouding als basis Acht dimensies Leren denken Manier van leren moet kloppen Huiswerk maken Onderzoekend leren Fysieke activiteit en leerprestaties Ontwikkeling hersenen Motivatie zelfregulering studenten Optimalisering 3R studiestrategie Zelfgestuurd leren Leren met zelftoetsen Binnen- en buitenschools Beoordeling eigen leren Studeren adolescenten
Jonge kind
Ontwikkeling peuter Ontwikkeling kleuter Peuters begeleiden spel Beginnende geletterdheid
Onderwijssysteem
Psychiatrisch onderwijsmodel Zittenblijven of versnellen
Hoogbegaafdheid
Misverstanden hoogbegaafdheid Onderpresteren Begaafde onderpresteerders Begeleiding hoogbegaafden Beleid hoogbegaafdheid Uitdagend onderwijs Bevorderen intelligentie Chronisch onderpresteren Differentiatie Hoogbegaafd met stoornis Slimme kleuters Metacognitie VWO leerlingen Onderpresteerders Gevoelig hoogbegaafd Identificatie excellente leerling Motivationele differentiatie Invloed leeromgeving vo Verrijkingsprogramma Hoogbegaafdheid Klas overslaan Top down denken Misdiagnose van hoogbegaafden Omgaan met excellentie po Onderpresteren Passend onderwijs voor begaafden Voorspellen excellentie Extra zorgvraag Studiemotivatie VWO plus Creatief begaafd Vakspecifiek verrijken Compacten en verrijken Visies op begaafdheid
Jonge kind
Kleuters en spel
Motivatie
Autonomie counseling Motivatie MBO Drijfveren voor leren Cijfers geven Transformeren Interne sturing Autonomie en motivatie Autonome motivatie Motivatie meten Motivatie door feedback Hakken in het zand StrategieŽn voor zelfregulering Zelf gereguleerd leren
Beroepsonderwijs
Motivatie schoolprestaties
Problemen
Aanpak probleemjongeren Achterstand autochtone doelgroepleerlingen Hechting en adoptie Kind en delict Autonomie allochtone leerlingen Bodemloos bestaan Concentratieproblemen Depressie en zelfmoord Psychiatrische diagnose Scheiding ouders Examenvrees Bureau Halt Hechtingsstoornissen Het lukt toch niet... Lage verwerkingssnelheid Integratie vluchtelingen Gezonde leefstijl Prestaties en etniciteit Motivatie leerlingen po Omgaan met agressie Vluchtelingenkinderen Onveilige hechting Prestaties loopbanen Prestaties loopbanen zorgleerlingen Verwende kinderen Spijbelen Kinderrechter Thuiszitten leerplichtige leerlingen Getraumatiseerde kinderen Vluchtelingen begeleiding
Passend onderwijs
Indicatiestelling Verschillen tussen leerlingen Leerlingstromen bo-sbo Op zoek naar...

 

Beelddenkers en IQ onderzoek

Lisanne van Nijnatten

Kinder- & jeugdpsycholoog bij Edu & ik

 

lisanne@edu-en-ik.nl

  Geplaatst op 1 juni 2014

van Nijnatten, L. (2014). Beelddenkers en IQ onderzoek.
Geraadpleegd op 26-03-2017,
van http://wij-leren.nl/iq-test-beelddenken.php

Intelligentietest

De manier waarop beelddenkers denken en informatie verwerken is soms op school lastig, maar ook tijdens testsituaties kan het een belemmerende factor zijn wanneer er geen aandacht aan besteed wordt. Daarom is het belangrijk om te weten watvoor implicaties beelddenken heeft voor onderzoek. Zo worden er geen onjuist conclusies getrokken over de capaciteiten van een kind en kunnen misdiagnoses voorkomen worden.

Beelddenken in het kort

Kenmerken van beelddenken die invloed hebben op een testsituatie zijn:
  • Dromerig en afgeleid overkomen
  • Associatief denken
  • Moeite hebben met het formuleren van gedachten in taal
  • Moeite hebben om verbale instructie in één keer te begrijpen
  • Verzanden in details, wanneer er geen algemeen kader van de opdracht gegeven wordt
  • Relatief trage taakaanpak
Tijdens een testafname zijn er vrij strikte regels over het gedrag van de onderzoeker. Hierdoor moet je altijd afwegen in hoeverre je je handelen kan aanpassen aan de behoeften van het kind. Het gevaar is echter wanneer je geen oog hebt voor beelddenken, je verkeerde conclusies trekt uit het gedrag van het kind. 
Tijdens intelligentieonderzoek is het des te belangrijker, omdat er dan ook wordt gekeken naar taakaanpak en de keuze van intelligentietest invloed kan hebben op het presteren van het kind.

Beelddenken en keuze van IQ test

Het is vanuit wetenschappelijk onderzoek bekend dat beelddenkers anders presteren op IQ tests. Het algemene beeld is dat beelddenkers lager scoren op verbale subtests dan de niet-verbale subtests. Dit is in principe niet erg, omdat je de sterke en zwakke functies van een kind in kaart wilt brengen. Ik heb hier zelf ook onderzoek naar gedaan en daar heb ik gezien hoe beelddenkers ook de verbale taken op een beelddenk manier kunnen uitvoeren.
 
Daarmee hoeven zij dus niet lager te scoren op de verbale taken, maar moet er wel op de taakaanpak van het kind gelet worden. Hiernaast zijn er verschillen tussen de manier waarop intelligentietests verbale en niet-verbale capaciteiten meten. Zo kan een kind met een specifieke denkstijl als beelddenken toch anders presteren op verschillende tests.
 
De meest gangbare IQ test voor kinderen, de WISC-III, is naar mijn ervaring niet heel geschikt voor beelddenkers. Er worden regelmatig lange antwoorden gevraagd om hoog te scoren op de verbale schalen. Wanneer een kind moeite heeft met lange zinnen of de manier van doorvragen bij een onvolledig antwoord, zal hij lager scoren. Ook zijn er in de WISC-III meerdere subtests waarbij een snelle taakaanpak vereist is. Voor kinderen in het voortgezet onderwijs is de WISC-III wel aan te raden boven andere tests.
 
De RAKIT-2 is een nieuwe intelligentietest in Nederland voor basisschool kinderen. Deze is naar mijn ervaring beter geschikt voor beelddenkers. De RAKIT-2 werkt ook voor de verbale subtests veel met plaatjes. Ook zijn er minder subtests waarbij een snelle taakaanpak vereist is. Veel taken vragen een kind het goede antwoord aan te wijzen, in plaats van lange zinnen te formuleren.
 
Kinderen kunnen bij deze test soms verstrikt raken in alle details die ze zien in het materiaal, terwijl ze een globale taak moeten doen. Daardoor is het belangrijk om goed te kijken naar de taakaanpak van het kind en soms te vragen naar de manier waarop een kind tot een antwoord komt. Dat is natuurlijk de verantwoordelijkheid van de psycholoog of orthopedagoog, maar ouders kunnen dit ook nakijken in een verslag. Wanneer dit goed gedaan is, zal het beschreven zijn in het verslag. 
 
Er wordt ook nog wel eens over de Kaufman ABC gesproken, heb ik gemerkt. Deze test schijnt goed aangepast te zijn op bepaalde handicaps van beelddenkers. Deze test is echter géén valide manier om intelligentie of cognitieve capaciteiten te meten bij Nederlandse kinderen. Er is geen Nederlandse versie van deze test, waardoor hij niet in Nederland gebruikt kan worden. Hiernaast is de Kaufman ABC voornamelijk geschikt als toevoeging op ander onderzoek, niet als alleenstaand instrument.
 
Ten slotte kort de SON-R en de NIO. Allebei deze tests zijn überhaupt voor het bepalen van een genuanceerd intelligentieprofiel niet heel geschikt. De SON-R staat bekend als een intelligentietest voor kinderen met een taal- of spraakontwikkeling handicap of een probleem in communicatie. Hierdoor is het niet aan te raden om deze intelligentietest af te nemen bij kinderen zonder zo’n probleem.
 
Beelddenkers hebben niet per definitie een probleem in taal, spraak of communicatie. Hier is de test dus niet op aangepast. De NIO is een intelligentietest die nog regelmatig klassikaal wordt afgenomen in het onderwijs. Het gevaar van deze test is dat er geen aandacht is voor de taakaanpak en het begrip van de instructie. Ook zal een groot deel van de kwalitatieve informatie die uit een intelligentieonderzoek kan komen verloren gaan, omdat de NIO vaak niet door een geschoolde psycholoog of orthopedagoog wordt afgenomen.
 
Ik hoop hiermee voornamelijk ouders te informeren, zodat zij een weloverwogen keuze kunnen maken voor de test die zij kiezen voor hun kind. Het is ook mogelijk om een second opinion van intelligentieonderzoek te overwegen wanneer de testgegevens vertroebeld zijn door watvoor reden dan ook. Uiteindelijk is het vooral de verantwoordelijkheid van de psychologen en orthopedagogen om hun expertise in te zetten om goed onderzoek te doen. Hopelijk kan ik ouders hiermee emanciperen, zodat zij wat meer handvatten hebben in de wereld van de psychologische testen.

van Nijnatten, L. (2014). Beelddenkers en IQ onderzoek.
Geraadpleegd op 26-03-2017,
van http://wij-leren.nl/iq-test-beelddenken.php

Gerelateerd

Kiene kleuters in de klas
Kiene kleuters in de klas
Begeleiden van kleuters met een ontwikkelingsvoorsprong
Medilex Onderwijs 
Hoogbegaafdheid
Hoogbegaafdheid - kenmerken - gedrag - tips aanpak
Arja Kerpel
OPP en IQ
Waarom een ontwikkelingsperspectief meer is dan IQ en leerrendement
NoŽlle Pameijer
Intelligentiekloof
IQ test uitslag: Intelligentiekloof
Lisanne van Nijnatten
IQ onderzoek
IQ onderzoek: een introductie
Lisanne van Nijnatten
RAKIT-2 intelligentietest
De RAKIT-2 intelligentietest
Lisanne van Nijnatten
Denken in beelden
Denken in beelden
Arja Kerpel
Gave van dyslexie
De gave van dyslexie
Arja Kerpel
WISC-III of RAKIT-2?
Gaat RAKIT-2 de WISC-III IQ-test vervangen?
Lisanne van Nijnatten
Intelligentie Structuur Test
De Intelligentie Structuur Test: Een kritische beschouwing
Lisanne van Nijnatten

Studiemotivatie VWO plus
Studiemotivatie hoogbegaafde leerlingen in VWO-plus
Motivationele differentiatie
Invloed van cognitieve en motivationele differentiatie bij hoogbegaafde en getalenteerde leerlingen
Excellentie
Excellentie bij samenwerkend leren in het hoger onderwijs
Invloed leeromgeving vo
Invloed van leeromgeving op motivatie, zelfregulering en prestaties van potentieel excellente studenten
Identificatie excellente leerling
Identificatie en ontwikkeling van excellente leerlingen
Voorspellen excellentie
Samenhang tussen kenmerken van leerlingen en onderwijsgerelateerde factoren bij excellentie
Verrijkingsprogramma
Invloed van verrijkingsprogrammaís op de leerprestaties van hoogbegaafde leerlingen
Cognitieve voorstellingen wiskunde
Cognitieve verschillen bij voorstellingen van getallen in het onderwijs in wiskunde
Omgaan met excellentie po
Omgaan met excellentie in het primair onderwijs
Metacognitie VWO leerlingen
Hoogbegaafdheid en metacognitie van VWO-leerlingen Ė OnderwijsBewijs
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
[extra-breed-algemeen-kolom2]

IQ-test beelddenkers



Inschrijven nieuwsbrief


Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.