Ouderbetrokkenheid in voor- en vroegschoolse educatie

Annemieke van Nifterik

Kwaliteitszorgmedewerker / beleidsondersteuner bij Hoornbeeck College

 

  Geplaatst op 1 juni 2016

Nifterik, A. van (2016).

Ouderbetrokkenheid bij taal en lezen levert in de vroege fasen van het onderwijs een belangrijke bijdrage aan de schoolse ontwikkeling van kinderen. Ouders kunnen echter verschillende opvattingen hebben over de taalontwikkeling van kinderen en hun rol daarin. Deze opvattingen kunnen de manier beïnvloeden waarop zij ouder-kindprogramma’s uitvoeren die gericht zijn op stimulering van taal en geletterdheid bij kinderen in de voor- en vroegschoolse leeftijd. Een voorbeeld van een dergelijk programma is VVE Thuis. De vraag die centraal staat in het onderzoek van Krijnen luidt: ‘In hoeverre sluiten dergelijke programma’s aan bij de opvattingen en het gedrag van verschillende groepen ouders ten aanzien van opvoeding en onderwijs?’

Uit het onderzoek volgt een interventie die bijdraagt aan de duurzame implementatie van ouder-kindprogramma’s op basisscholen. Vastgesteld is onder meer wat succes- en faalfactoren bij de inbedding van ouder-kindprogramma’s in de schoolorganisatie zijn. Ook wordt nagegaan hoe ouderbetrokkenheid gestimuleerd kan worden bij verschillende oudergroepen.     

Inventarisatie opvattingen ouders

In een eerste deel van het onderzoek is een groep van 23 ouders onderzocht. Hen werd gevraagd voor verschillende ouder-kindactiviteiten hoe belangrijk zij deze vonden om hun kind te helpen met het leren op school. Hieruit bleek dat de meeste ouder het voeren van gesprekjes en het spelen van spelletjes belangrijk vonden. Deze activiteiten werden vooral belangrijk gevonden voor de ontwikkeling van sociale vaardigheden en de band tussen ouder en kind. Slechts enkele ouders noemden hierbij het stimuleren van taalontwikkeling als reden. Andere informele activiteiten, zoals liedjes zingen, vond bijna geen enkele ouder nuttig voor de ontwikkeling van het kind: ze zijn vooral leuk om te doen. Over het belang van voorlezen voor de taalontwikkeling van kinderen waren daarentegen alle ouders het eens. Sommige ouders onderstrepen daarnaast het nut van formele activiteiten (alfabet oefenen, letters schrijven). Hierbij werd taalontwikkeling juist vaak als argument aangehaald.

Interventieontwikkeling

Het consortium heeft een interventie ontwikkeld waarin met basisscholen professionele leergemeenschappen opgezet worden die ondersteunen bij de implementatie van VVE Thuis. Dit is een programma voor peuters en kleuters dat via een combinatie van ouderbijeenkomsten en thuisactiviteiten beoogt bij te dragen aan het educatieve klimaat in gezinnen. In de professionele leergemeenschappen wordt kennis verzameld, gedeeld en opgebouwd over het thema ouderbetrokkenheid. Leraren, VVE-coördinatoren, managers, intern begeleiders en ouders maken onderdeel uit van de professionele leergemeenschappen.

Onderzoek naar effectiviteit

Het effect van deelname aan VVE Thuis op de talige, geletterde en sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen wordt nog onderzocht. De onderzoekers volgen 200 kinderen vanaf het begin van groep 1 tot het einde van groep 2. Deze leerlingen zijn verdeeld over drie clusters waarin zich totaal 12 scholen bevinden:

  • De duurzaamsheidsgroep, waarin VVE Thuis wordt geïmplementeerd via professionele leergemeenschappen, met een focus op ouderbetrokkenheid.
  • De reguliere VVE Thuisgroep, waarin VVE Thuis wordt geïmplementeerd zonder ondersteuning van een professionele leergemeenschap. Wel krijgen de leraren die het programma uitvoeren VVE-thuis training.
  • De controlegroep, waarin niet met een ouder-kindprogramma zoals VVE Thuis wordt gewerkt.

Gezien resultaten uit andere onderzoeken kan worden verwacht dat het gebruik van een ouder-kindprogramma zoals VVE positieve effecten oplevert.

Bronnen

Nifterik, A. van (2016).

Gerelateerd

Ouderbetrokkenheid
Ouderbetrokkenheid - communicatie - educatief partnerschap
Arja Kerpel
Taalachterstand
Taalachterstand
Sieneke Goorhuis
Taal bij het jonge kind
Taalontwikkeling bij het jonge kind
Sieneke Goorhuis
Taalontwikkeling
Taalontwikkeling: door taal worden kinderen mensen
Steven Pont
Ouderbetrokkenheid in VVE
Ouderbetrokkenheid in VVE
Peter de Vries

Leerstijlen
Heeft een didactische aanpak gebaseerd op cognitieve voorkeuren van leerlingen effect op de leesvaardigheid (begrijpend lezen...
NT2-stimuleren taalontwikkeling
Hoe stimuleer je effectief de taalontwikkeling van kinderen die Nederlands als tweede taal (NT2) spreken?
Tweetalig onderwijs en schoolprestaties
In hoeverre heeft tweetalig onderwijs invloed op de vakspecifieke kennis en vaardigheden van de leerlingen?
GAS methodiek
GAS geven: doelgericht werken aan taal en lezen in Passend Onderwijs
Animaties taal po
Gebruik van animaties bij taal in basisonderwijs
Taalonderwijs BBL
Taalonderwijs in BBL-trajecten MBO
Schooltaal woordenschat po
Schooltaal en woordenschat in taalonderwijs op de basisschool
Taallijn peuters kleuters
Het effect van Taallijn bij peuters en kleuters
Beginnende geletterdheid
Leergedrag kleuters legt belangrijke basis voor het leren lezen
ICT-vroege geletterdheid
Kenmerken van ICT-rijke leeromgevingen voor vroege geletterdheid
Toetsvormen
Reviewstudie: verbinding tussen leerdoelen, instructie en toetsen in taalonderwijs
Interactief taalonderwijs
Interactief taalonderwijs voor achterstandsleerlingen
Vroege ontwikkeling geletterdheid
Integreren van ICT-rijke leeromgevingen voor de vroege ontwikkeling van geletterdheid door leerkrachten
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
Schrijf in voor de nieuwsbrief
[extra-breed-algemeen-kolom2]

NOT 2017

Reviews ontwikkelingsmateriaal

Ouders en VVE



Inschrijven nieuwsbrief


Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.