Algemeen
Nakijken leerlingenwerk Vreemde talen Hogere denkvaardigheden Kunst in curriculum Kunst in de les Leerinhouden Methode kiezen Kind is méér dan getal
Ouders
Ouderbetrokkenheid VVE Digitaal oefenen taal rekenen vo
Rekenen
Beter leren rekenen po Beter rekenonderwijs Clusteren rekenonderwijs Citotoets rekenen groep 1 2 Cognitieve voorstellingen wiskunde Computerspelletjes Differentiatie voorbereiding Differentiatie rekenles mbo Digitaal assessment Dyscalculie kenmerken Hersengedrag rekenonderwijs po Leren klokkijken Leereffecten computerspel kleuters Leerlijn rekenen Leerlijnen de baas Motivatie pro-leerlingen Verdieping reken wiskundeonderwijs po Ontwikkelingspaden Opbrengstgericht werken en rekenproblemen Referentieniveau 1F Prentenboeken voorlezen Interactieve wiskundelessen Rekenachterstand po Rekenen automatiseren Beeldende opgaven Rekenachterstand wegwerken Mindset bij rekenen Taal in rekenen Strategieën leerlingen Voorkomen van rekenproblemen Rekenproces in de rekenles Getalbegrip werkgeheugen Schatten en rekenen Singapore rekenen Rekentaalkaart Tafels leren Instructievormen sbo Rekenonderwijs breuken Evaluatie groep 3 po Vertaalcirkel 1 Vertaalcirkel 2 Vertaalcirkel 3 De vertaalcirkel hulpmiddel Vertaalcirkel kleuters Tips zwakke rekenaars Diagnosticerend onderwijzen bij rekenen
Taal
Algoritmische benadering spelling Geletterdheid adolescente risicoleerlingen Begeleid hardop lezen Schrijfvaardigheid maatschappijvakken Zelfcontrole talen Woordenschat differentiatie Taallijn peuters kleuters Interactief taalonderwijs Taal bij het jonge kind NT2 bij migrantenkinderen OGO bovenbouw Meertalige contexten Schooltaal woordenschat po Taalontwikkeling NT2-stimuleren taalontwikkeling Taalgericht onderwijs Goed taal- en leesonderwijs Rijk taalaanbod Taalachterstand Taalles als taallab Taalonderwijs BBL Taal en omgeving Tweetaligheid Woordenschat uitbreiden Woordenschat en ICT Woordenschatlessen Tips woordenschat
Lezen
Effectief leesonderwijs Begrijpend lezen Leesdorst lessen - 1 Leesdorst lessen - 2 Begrijpend lezen vak Boekenmaatjes voorlezen Close Reading Denkend lezen Goede schoolteksten Leerstijlen Digitaal voorleesprogramma DIVO Effecten digitaal leermiddel Aanpak begrijpend lezen Leesonderwijs ZML Leesonderwijs ZML 1 Schrijven en lezen Interactief voorlezen Vmbo leerlingen Slechthorende dove leerlingen Letters leren Effectief leren spellen Lezen en spellen Tips motivatie lezen technisch begrijpend studerend lezen Begrijpend lezen po Begrijpend leesresultaten Pictoverhalen lezen Woordenschat leesbegrip Leuke schoolteksten Leesbegrip zaakvakken po Begrijpend luisteren en lezen Leesvaardigheid zaakvakken Leesprestaties groep 6 po 2011 Vloeiend lezen
Lezen - dyslexie
Begeleiding dyslexie Gave van dyslexie Dyslexie behandeling Dyslexie en depressie Dyslexie kenmerken Krachtig anders leren Lettertype Dyslexie Ontwikkelingsdyslexie Dyslexieverklaring terecht? Tijdig signaleren Dyslexie tips Eindexamen en dyslexie Interventies dyslexie
Samenwerken
Veranderaanpak leerKRACHT 2013 2014
Schrijven
Schrijfonderwijs verbeteren Academische synthesistaken Schrijfvaardigheid onderbouw VMBO HAVO VWO Verbetering schrijven po
Spelling
Spellingvaardigheid De speller Spelling instructie Spelling methode Expliciete instructie Opbrengstgericht werken bij spelling Leren spellen Spelling toetsen Spellingtraining Spellen en stellen
Burgerschap
Burgerschapsonderwijs VO Invloed scholen burgerschap leerlingen Socialisatie leerlingen Gescheiden onderwijs Burgerschapscompetenties Video games vo
Gym
Effect beweging Samenwerkend leren bij gym Springen en rennen
Beroepsonderwijs
Computergames wiskunde Computergames wiskunde reflectie Geïntegreerd taal/vakonderwijs
Techniek
Techniek en vakmanschap Fascinerende ontdekkingen Empirische cyclus (1) Techniek: Leren door doen Empirische cyclus (2) Techniek talent Techniek attitude Vliegwielen begrijpend lezen po
VO en MBO
Kenmerken MBO-studenten
Kunst
Assessment kunsteducatie Componeren Cultuurprofiel Tien effecten van kunst Kunstonderwijs Muziekeducatie Praten over kunst Tekenles Cultuurcoördinator
Engels
Stimulering leesvaardigheid vo
Exacte vakken
TIMSS-2015 Programmeren Exacte vakken 2008 Exacte vakken 2007 Exacte vakken 2011 Internationaal basiSS 2015 Interesse voor bèta

 

Leesdidactiek slechthorende en dove leerlingen – OnderwijsBewijs

Geplaatst op 1 juni 2016

Nieuwe leesdidactiek voor dove en slechthorende leerlingen is een aangepaste methode voor begrijpend leesonderwijs in het voortgezet speciaal onderwijs. In de reguliere werkwijze van leerkrachten is er erg veel aandacht voor het verklanken van teksten en te weinig aandacht voor de inhoud en de structuur van de tekst. Terwijl met name inzicht in de tekststructuur belangrijk is voor het begrijpend lezen en daarmee ook voor de ontwikkeling van de woordenschat van dove en slechthorende leerlingen. Deze aangepaste leesdidactiek zou hun inzicht in de globale tekststructuur moeten versterken door leerlingen te leren die tekststructuren te visualiseren in de vorm van schema’s. Ze leren zo een tekst te herkennen als een historische tekst, een betogende tekst, een opsommende tekst et cetera. Op basis daarvan bouwen ze verwachtingen op over wat er globaal in zo’n type tekst staat.
Deze leerlingen praten over het algemeen ook weinig over tekstinhouden. Er is echter veel evidentie dat peerinteractie een goede manier is om inzicht en begrip te ontwikkelen. Daarom leert deze methode de leerlingen over de inhoud van de tekst te praten. De interactie over de tekst gebeurt op basis van discussievragen, die ze ook zelf leren formuleren, in aansluiting op de gevisualiseerde tekststructuur.
In een veldexperiment (met anders dan oorspronkelijk gepland één experimentschool met twee niveaugroepen en twee controlegroepen die uit drie andere vso-scholen zijn geselecteerd) is geprobeerd bewijs te vinden voor de effectiviteit van deze leesdidactiek op begrijpend lezen en de woordenschat voor dove en slechthorende leerlingen. Er is echter geen betekenisvol effect gevonden op basis van de kwantitatieve metingen.
Bij de twee experimentele groepen kon geen systematische vooruitgang op basis van de toetsen worden vastgesteld op het gebied van begrijpend lezen en woordenschat, in vergelijking met de controlegroepen. Wel hebben de leerlingen uit de experimentgroepen vaardigheden ontwikkeld bij het visualiseren van de structuur van de tekst, die ook correleren met hun tekstbegripscores en de woordenschatscores. Die visualiseringsvaardigheden beklijven nadat er een tijd geen aandacht aan is besteed. In de retentiemeting werden de correlaties met tekstbegrip en woordenschat overigens zwakker.
Volgens de onderzoekers is het uitblijven van dat kwantitatief vast te stellen effect voor een deel te verklaren door het grote verschil tussen de leerlingen in hun toegang tot het Nederlands en daarmee ook tot het geschreven Nederlands. Daardoor was de matching van de leerlingen uit de experimentgroepen en de controlegroepen problematischer dan voorzien. Met name was het onmogelijk om een goed inzicht te krijgen in de omvang van de gehoorstoornis van de verschillende leerlingen, doordat de audiologische metingen zeer uiteenlopend blijken te worden uitgevoerd en dus niet als basis konden fungeren voor de matching.
Uit het kwalitatieve onderzoek blijkt dat ruim de helft van de leerlingen en ook de docenten positief waren over de nieuwe methode, en in het bijzonder over de groepsinteractie over de teksten. De docenten uit de experimentschool gebruiken de methode nog steeds. Het ontwikkelde onderwijsmateriaal wordt mogelijk uitgegeven. Het wordt in ieder geval op korte termijn verspreid onder alle vso-scholen van Kentalis, waar dove en slechthorende leerlingen zitten.

Details van het onderzoek

  
NWO-projectnummer:  ODB08106
Titel onderzoeksproject:  Nieuwe leesdidactiek voor slechthorende en dove leerlingen
Looptijd:01-05-2009 tot 31-12-2012

Projectleider(s)

Naam Instelling E-mail
Dr. J. Berenst Rijksuniversiteit Groningen j.berenst@rug.nl

Projectuitvoerder(s)

Naam Instelling E-mail
Drs. M. Buré Kentalis Guyotschool VSO Haren m.bure@kentalis.nl
Drs. M. Pulles Rijksuniversiteit Groningen / NHL Hogeschool Leeuwarden m.pulles@nhl.nl

Publicatie(s)

[Bron: Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO)]

Slechthorende dove leerlingen



Inschrijven nieuwsbrief


Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.