Algemeen
Roos van Leary -1- Roos van Leary -2- Professionele vrijheid Verantwoordelijkheid nemen Aandacht in leerproces Autonomie leraren Gerichte feedback Hoogbegaafdheid leerkrachtcompetenties Interpersoonlijke identiteit Leraarschap waarderen Leraren hebben meer vakantie Mindset Observeren Onderzoekende leraar Leerkrachtgedrag Selectie aan poort lerarenopleidingen Zelfvertrouwen leerkracht Verantwoordelijkheid leren Werk van de leraar Ontspannen lesgeven tips
LVS
Nadruk basisvaardigheden po
Ouders
Communicatie met ouders Leraren en ouderbetrokkenheid
Collegiale visitatie
Deel 1: leren van elkaar Deel 2: consultatie Deel 3: intervisie Deel 4: lessonstudy
Professionalisering
Academisch docent po/vo Begeleiding startende leraren VO Competentiemanagement Staat van de leraar Effectief leiderschap UUU werkmodel Opleiden in de school Professionele ontwikkeling Zelfbeoordeling leraren LeerKRACHT initiatief Intern begeleider Expertise leraren pop Gedrag leraren pop Identiteit leraren pop Kennis leraren pop Begeleiden reflectie pop Kwaliteit opleiding Leerkracht centrale factor Leraren leren als gelijken Het lerarenregister Randstad OnderwijsBewijs Geloof eigen kunnen leraren Meedenken aan onderwijskwaliteit Persoonlijk meesterschap Lerende netwerken Persoonlijke effectiviteit Persoonlijkheidstesten Leren samen leren Professional in de spiegel 1 Professional in de spiegel 2 Professionaliteit lerarenopleiders Professionele leergemeenschap Professioneel leren Professioneel vermogen Professionele ontwikkeling leraren Leraren basisscholen Leraren middelbaar beroepsonderwijs Programma LeerKracht Regioleren SBL competenties BAO SBL competenties VO SBL competenties VO MBO Academische pabo Professionele ruimte
Onderwijskwaliteit
Cesuur Maatwerk en vakmanschap Toegevoegde waarde
Leren
Klassenmanagement Onderzoekend leren rol docent Startende leerkracht Scaffoldingstechnieken
Samenwerken
Motivatie Orde en grenzen Co-teaching Duo-collega Ga tot de mier! Luistergedrag Tweetalig communiceren Macht of gezag Professionaliseren samenwerken po Communicatie in school Teamcommunicatie Teamleren Verantwoordelijkheid geven
Schoolontwikkeling
Professionele leergemeenschap
Beroepsonderwijs
Competenties docent beroepsonderwijs Professionele ontwikkeling docenten ROC Competentiegericht beroepsonderwijs
Problemen
Werkdruk werkgelegenheid 40-urige werkweek Leraren pesten leraren Emotionele processen leraren Meester Mark -1- Meester Mark -2- Regeldruk en administratie Werkdruk verlagen Werkdruk bespreken Werkdruk normjaartaak Werkdruk tips
VO en MBO
Professionele ontwikkeling docenten Ontwikkeling leraren mbo
Brede professionele basis
Werkdruk werkplezier
Passend onderwijs
Hulpstructuur rond leraar Differentiatie handelingsrepertoire Passende professionalisering Pedagogisch didactisch handelen
ICT
Weinig ICT-gebruik

 

Interpersoonlijk perspectief op de ontwikkeling van expertise van leraren

Geplaatst op 1 juni 2016

In het Nederlandse Voortgezet Onderwijs is er in bepaalde vakken een tekort aan docenten. Dit wordt enerzijds veroorzaakt doordat er weinig instroom is van nieuwe docenten terwijl de ‘oude garde’ de komende jaren pensioneert, anderzijds wordt dit tekort veroorzaakt doordat leraren het onderwijs verlaten. Deze groep docenten is veelal minder tevreden over hun baan in het onderwijs.

Uit eerder onderzoek is gebleken dat docenten meer plezier in hun werk hebben als het klasklimaat goed is. De kwaliteit van het klasklimaat is ook voor leerlingen belangrijk vanwege de bijdrage die het levert aan de leeropbrengsten van de leerlingen.

Voor een goed klasklimaat is de relatie van de docent met de leerlingen een bepalende factor (evenals de relatie tussen leerlingen onderling). Voor een goede relatie met leerlingen hebben docenten expertise nodig. In dit aandachtsgebied wordt de ontwikkeling van deze interpersoonlijke expertise in verschillende fasen van de loopbaan van docenten bestudeerd.

Expertise wordt gedefinieerd aan de hand van drie aspecten, te weten: kennis, gedrag, en professionele identiteit. In elk van de drie deelprojecten waaruit het aandachtsgebied bestaat, staat een van de drie expertise-aspecten centraal.

Drie jaar lang worden docenten met een verschillend ervaringsniveau (1-3 jaar, 8-10 jaar, en meer dan 20 jaar) gevolgd. Gebaseerd op de principes van de dynamische systeem theorie zullen kennis, identiteit, en gedrag onderzocht worden op twee tijdniveaus die aan elkaar gerelateerd worden: de ontwikkeling op een moment-tot-moment (micro-, dagelijks) niveau en de ontwikkeling op een lange termijn (macro-, jaarlijks) niveau. Daardoor kan duidelijk worden hoe het denken en handelen in de dagelijkse onderwijspraktijk bijdraagt aan de ontwikkeling van bekwaamheden bij docenten, maar ook hoe deze bekwaamheden de dagelijkse onderwijspraktijk bepalen. In het onderzoek wordt de ontwikkeling van de expertise van docenten ook gekoppeld aan een aantal organisatiekenmerken, persoonlijke kenmerken, arbeidssatisfactie en eventuele burnout van docenten.

Het aandachtsgebied omvat drie deelprojecten.

Het Kennis-deelproject richt zich op de ontwikkeling van de interpersoonlijke kennis van docenten. Daarbij gaat het om de kennis die gebruikt wordt tijdens het lesgeven (kennis op microniveau) en de kennis die docenten hebben over klassensituaties in het algemeen (kennis op macroniveau). Centraal staat de vraag hoe de “relational schemas” die geactiveerd worden tijdens het lesgeven zich verhouden tot (de ontwikkeling van) meer algemeen cognitieve vaardigheden zoals het kunnen overzien van onbekende of problematische klassensituaties.

Het Identiteit-deelproject richt zich op de ontwikkeling van de professionele identiteit van docenten gedurende de beroepsloopbaan. Bij het microniveau van identiteit gaat het om de eerste inschatting en (affectieve) waardering van een specifieke gebeurtenis in een les. Het macroniveau richt zich op de discrepantie tussen de door de docent gewenste interpersoonlijke expertise en de hoe de eigen actuele expertise wordt gezien.

Het Gedrag-deelproject richt zich op de ontwikkeling van het interpersoonlijke gedrag gedurende de loopbaan. Bij het gedrag op microniveau gaat het om de mate waarin docenten structuur en warmte aanbrengen in de interacties tussen docenten en leerlingen in de dagelijkse onderwijspraktijk. Op macroniveau gaat het bij het gedragsaspect van de interpersoonlijke expertise om de relatie tussen de docent en de leerlingen zoals die wordt ervaren door leerlingen (interpersoonlijk gedragsprofiel).

 

Details van het onderzoek

  
NWO-projectnummer:  411-07-360
Titel onderzoeksproject:  Development of teacher competence throughout the professional career: an interpersonal perspective
Looptijd:01-09-2009 tot 01-09-2014

Projectleider(s)

Naam Instelling E-mail
prof. dr. J.M.G. Brekelmans Universiteit Utrecht m.brekelmans@uu.nl

Relevante links(s)

Gerelateerde projecten

[Bron: Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO)]

Expertise leraren pop



Inschrijven nieuwsbrief


Volg wij-leren.nl

Volg ons op LinkedIn Volg ons op twitter Volg ons op facebook

Mis geen bijdragen.